О НАУКЕ, ТЕХНОЛОГИЯХ И ИХ РАЗВИТИИ

Консолидированная версия (30/11/2023 - 04/02/2026)

საქართველოს კანონი

მეცნიერების,  ტექნოლოგიებისა და მათი განვითარების შესახებ

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997წ., გვ.14
 

ეს კანონი ქმნის მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის სამართლებრივ საფუძველს, რაც ქვეყნის ინტელექტუალური და ტექნოლოგიური პროგრესის და კეთილდღეობის საწინდარია. სახელმწიფო აღიარებს, რომ სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრესი საზოგადოების განვითარების, კეთილდღეობის გაუმჯობესებისა და სულიერი აღმავლობის ერთ-ერთი მთავარი ფაქტორია და ხელშემწყობ პირობებს უქმნის ქვეყნის ინტელექტუალურ შესაძლებლობათა გამოვლენას და ეკონომიკის წინსვლას. იგი უზრუნველყოფს ჰუმანიტარულ, საბუნებისმეტყველო და ტექნიკურ მეცნიერებათა, როგორც ეროვნული კულტურისა და განათლების განუყოფელ ნაწილთა, განვითარებას და სამეცნიერო კვლევა შემოქმედებითი საქმიანობის ფორმად მიაჩნია. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში საქმიანობა მოიცავს ფუნდამენტურ და გამოყენებით კვლევებსა და დამუშავებას, მათი შედეგების გამოყენებას, არსებულ ტექნოლოგიათა და ტექნიკის სრულყოფას წარმოების დონის ამაღლების და კონკურენტუნარიანი პროდუქციის წარმოების მიზნით. ამ სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკას სახელმწიფო ქვეყნის ინტერესებისა და შესაძლებლობების გათვალისწინებით შეიმუშავებს. იგი განსაზღვრავს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების პროცესში თავისი მონაწილეობის ფორმებს და ქმნის სტრუქტურებს საკუთარი ინტერესებისა და უფლებების დასაცავად. ეს კანონი განსაზღვრავს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის ძირითად მიზნებსა და პრინციპებს, ამ პოლიტიკის განხორციელებაში საკანონმდებლო და აღმასრულებელ ხელისუფლებათა ორგანოების უფლებამოსილებებს, მეცნიერის შემოქმედებით თავისუფლებას და პასუხისმგებლობას, სამეცნიერო საქმიანობის და საგანმანათლებლო საქმიანობის სამართლებრივ ნორმებსა და გარანტიებს. სახელმწიფო აღიარებს, რომ მეცნიერების დაფინანსების ზრდა მისი ვალდებულებაა.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

 

კარი I. ძირითადი დებულებანი

    მუხლი 1. საქართველოს კანონმდებლობა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების შესახებ

მეცნიერების, ტექნოლოგიებისა და მათი განვითარების შესახებ საქართველოს კანონმდებლობა მოიცავს ამ კანონსა და სხვა საკანონმდებლო აქტებს, რომლებიც აწესრიგებენ საზოგადოებრივ ურთიერთობას საქმიანობის ამ სფეროში.

    მუხლი 2. სახელმწიფო პოლიტიკა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში და მისი პრინციპები

სახელმწიფო პოლიტიკა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში საქართველოს სოციალურ-ეკონომიკური პოლიტიკის შემადგენელი ნაწილია და არის საქართველოს კანონმდებლობით განმტკიცებული სტრატეგიული მიზნებისა და ამოცანების სისტემა, რომელიც უზრუნველყოფს:

ა) მეცნიერების განვითარებას, ახალი ტექნოლოგიების შექმნას და გარედან მოზიდვას, მათი გამოყენებით ახალ წარმოებათა შექმნას და არსებულ წარმოებათა ტექნიკურ განახლებას, აგრეთვე სხვა ინოვაციური საქმიანობის ყოველმხრივ ხელშეწყობას (ტექნოლოგიურ და ტექნიკურ სიახლეთა შექმნა-გამოყენება);

ბ) საქართველოს სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების პროგნოზებიდან გამომდინარე, მეცნიერების გარკვეული დარგების პრიორიტეტების დადგენას და მათი განვითარების ხელშეწყობას;

გ) მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროს დემოკრატიულ მართვას, მის დემონოპოლიზაციას, ინოვაციური საქმიანობის თვითრეგულირების ხელშეწყობას, სამეცნიერო მოღვაწეობის თავისუფლებას, მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის ჩამოყალიბებაში სამეცნიერო საზოგადოების მონაწილეობას;

დ) სამეცნიერო და სამეცნიერო-სასწავლო დაწესებულებების ინტელექტუალური და მატერიალური პოტენციალის თანდათანობითი ინტეგრაციის ხელშეწყობას;

ე) მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში მეწარმეობისა და კონკურენციის მხარდაჭერას;

ვ) საერთაშორისო სამეცნიერო თანამშრომლობის განვითარებას;

ზ) უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების და სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულების თანამშრომლობით ერთობლივი უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამების განხორციელებას.

საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.
საქართველოს 2016 წლის 22 ივნისის კანონი №5504 - ვებგვერდი, 12.07.2016წ.

    მუხლი 3. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის გამტარებელი სუბიექტები

1. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის გამტარებელ სუბიექტებს წარმოადგენენ სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოები.

2. სახელმწიფო პოლიტიკა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში ვრცელდება იურიდიულ პირებსა (სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულებები, უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებები) და ფიზიკურ პირებზე (მეცნიერები).

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410

 

კარი II. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების მართვა

თავი I. მართვის ორგანიზაციული სტრუქტურები და სუბიექტები

მუხლი 4. საქართველოს პარლამენტის უფლებამოსილება

საქართველოს პარლამენტი სახელმწიფო ბიუჯეტის განხილვისას ამტკიცებს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების დაფინანსების წილს, განსაზღვრავს სახელმწიფო პოლიტიკას ამ სფეროში და აკონტროლებს მის განხორციელებას.

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14    

    მუხლი 5. (ამოღებულია)

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14
საქართველოს 1999 წლის 28 მაისის კანონი №2017 - სსმ I, №20(27), 09.06.1999 წ., მუხ.89
საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410​
საქართველოს 2013 წლის 6 სექტემბრის კანონი №1043 – ვებგვერდი, 23.09.2013წ.

    მუხლი 51. საქართველოს მთავრობის უფლებამოსილებანი

1. საქართველოს მთავრობა ატარებს სახელმწიფო პოლიტიკას მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში, რისთვისაც:

ა) შეიმუშავებს წინადადებებს სამეცნიერო კვლევისა და დამუშავების მოცულობის შესახებ და განსაზღვრავს ქვეყნისათვის აუცილებელი სტრატეგიული კვლევების პროგრამებს;

1) საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის რეკომენდაციების საფუძველზე განსაზღვრავს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო პრიორიტეტებს და საქართველოს პარლამენტს წარუდგენს წინადადებებს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის შესახებ;

ბ) უზრუნველყოფს სახელმწიფო სამეცნიერო პრიორიტეტებისა და სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამების (პროექტების) დასაბუთებას და მათ ორგანიზებულად განხორციელებას სახელმწიფო ფინანსური რესურსებით;

გ) ხელს უწყობს პრინციპულად ახალი ტექნოლოგიების განვითარებას მეცნიერებატევადი პროდუქციის წარმოებისათვის ქვეყნის საექსპორტო პოტენციალის გაზრდის მიზნით და აღიარებული საბაზო ტექნოლოგიების გამოყენებას საქართველოს სამეცნიერო-ტექნოლოგიური მიღწევების წარმოებაში დანერგვითა და უცხოური ლიცენზიების მოზიდვით;

დ) უზრუნველყოფს ინტელექტუალური (სამეცნიერო კვლევისა და დამუშავების შედეგები) და სხვა სამეცნიეროტექნოლოგიური საქმიანობის შედეგებისა, მათ შორის, წარმოების წესის საიდუმლოების „ნოუჰაუს“ დაცვის, სტანდარტიზაციის, მეტროლოგიისა და სერტიფიცირების, სამეცნიეროტექნიკური ინფორმაციის, სახელმწიფო გამოკვლევებისა და დამუშავების რეგისტრაციის, და სახელმწიფო სისტემების ეფექტიან მუშაობას და შეუსაბამებს მათ საერთაშორისო მოთხოვნებს;

ე) ხელს უწყობს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ ფარგლებში მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარებას როგორც საბიუჯეტო, ისე სახელმწიფო საგრანტო დაფინანსებისა და არაპირდაპირი სტიმულირების გზით;

ვ) თანამშრომლობს საერთაშორისო სარბიელზე მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში;

ზ) უზრუნველყოფს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო ექსპერტიზას (შეფასებას) და საჯარო სამართლის იურიდიულ პირთა – სამეცნიერო-კვლევით დაწესებულებათა საქმიანობას;

თ) ხელს უწყობს ინოვაციურ საქმიანობას სამეცნიერო პროდუქციისა და სამეცნიერო მომსახურების სფეროში ბაზის უზრუნველსაყოფად;

ი) საქართველოს პარლამენტს წარუდგენს ყოველწლიურ მოხსენებას ქვეყნის სამეცნიერო-ტექნოლოგიური განვითარების შესახებ.

2. (ამოღებულია - 15.07.2020, №7000-რს)

3. საქართველოს სამთავრობო დაწესებულებები პასუხისმგებელნი არიან შესაბამისი სახელმწიფო მმართველობის სფეროში მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო პოლიტიკის გატარებისათვის.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2013 წლის 6 სექტემბრის კანონი №1043 – ვებგვერდი, 23.09.2013წ.
საქართველოს 2016 წლის 22 ივნისის კანონი №5504 - ვებგვერდი, 12.07.2016წ.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №7000-რს - ვებგვერდი, 28.07.2020წ.

    მუხლი 6. მეცნიერთა სახელმწიფო და საზოგადოებრივი გაერთიანებანი

1. საქართველოში მოქმედებს:

ა) საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემია სრული ავტონომიური უფლებებითა და სახელმწიფო დაფინანსებით;

ბ) საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – საქართველოს სოფლის მეურნეობის მეცნიერებათა აკადემია სრული ავტონომიური უფლებებითა და სახელმწიფო დაფინანსებით;

გ) მეცნიერთა საზოგადოებრივი გაერთიანებანი.

11. საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – ქუთაისის საერთაშორისო უნივერსიტეტი იქმნება კანონით და მასზე არ ვრცელდება ამ კანონით დადგენილი ორგანიზაციული მოწყობისა და საქმიანობის წესები.

2. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული გაერთიანებები მონაწილეობენ მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკისა და ამ სფეროში პრიორიტეტების განსაზღვრაში, სახელმწიფო სამეცნიერო ტექნოლოგიების პროგრამების (პროექტების) შემუშავებაში, მათ ექსპერტიზასა და შესრულებაში.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 25 ნოემბრის კანონი №4560 - ვებგვერდი, 08.12.2015წ.
საქართველოს 2019 წლის 1 ნოემბრის კანონი №5277 – ვებგვერდი, 04.11.2019წ.

    მუხლი 7. სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებისა და საზოგადოებრივი სამეცნიერო-ტექნიკური გაერთიანებების ურთიერთობა

1. სახელმწიფო ქმნის სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკურ საზოგადოებრივ გაერთიანებათა საქმიანობისათვის ხელშემწყობ პირობებს და მოიზიდავს მათ, მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში, ძირითად გადაწყვეტილებათა მოსამზადებლად და შესასრულებლად.

2. აღმასრულებელი ხელისუფლების ორგანოები სახელმწიფო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამების (პროექტების), სამეცნიერო გამოკვლევევებისა და დამუშავების დამოუკიდებელი ექსპერტიზის ჩასატარებლად იწვევენ სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკურ საზოგადოებრივ გაერთიანებათა წარმომადგენლებს და მათთან თანამშრომლობით მოსახლეობას აწვდიან ინფორმაციას ახალ ტექნოლოგიათა და პროდუქციის ახალ სახეობათა უსაფრთხოების, ეკოლოგიური სისუფთავის, სოციალური და ეკონომიკური მნიშვნელობის შესახებ.

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14

    მუხლი 8. მეცნიერის გარანტიები

1. მეცნიერს უფლება აქვს:

ა) გარე ჩარევის გარეშე განახორციელოს სამეცნიერო კვლევა და შეუზღუდავად გამოაქვეყნოს კვლევის შედეგები, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც მათი შეზღუდვა ხელშეკრულებით არის გათვალისწინებული ან ისინი შეიცავენ სახელმწიფო საიდუმლოებას;

ბ) დამოუკიდებლად განსაზღვროს სამეცნიერო კვლევის შინაარსი, კვლევის მეთოდები და საშუალებები;

1) საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით მონაწილეობა მიიღოს უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამების განხორციელებაში;

გ) სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობის განხორციელებასთან ერთად მონაწილეობა მიიღოს საგრანტო დაფინანსების მოსაპოვებელ კონკურსებში, აგრეთვე ისარგებლოს ინდივიდუალური გრანტის/გრანტების დაფინანსებით და მიიღოს დამატებითი დაფინანსება;

დ) განახორციელოს ამ კანონითა და საქართველოს კანონმდებლობით მისთვის მინიჭებული სხვა უფლებამოსილებანი.

2. მეცნიერის შრომითი ურთიერთობები რეგულირდება ამ კანონითა და საქართველოს შრომის კანონმდებლობით.

3. მეცნიერის შრომისა და სხვა სოციალურ გარანტიებს განსაზღვრავს ეს კანონი, საქართველოს კანონმდებლობა, შრომითი ხელშეკრულება, სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულების წესდება (დებულება).

4. მეცნიერის შეთავსებით მუშაობა არ იზღუდება.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 9. მეცნიერის მოვალეობანი

1. მეცნიერის მოვალეობანი განისაზღვრება ამ კანონით, სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულებების წესდებით (დებულებით) ან/და შრომითი ხელშეკრულების პირობებით.

2. მეცნიერი ვალდებულია:

ა) დაიცვას სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულების წესდებით (დებულებით) დადგენილი მოთხოვნები;

ბ) შეასრულოს შრომითი ხელშეკრულებით ნაკისრი მოვალეობები;

გ) სამეცნიერო საბჭოს ყოველწლიურად წარუდგინოს შესრულებული სამუშაოს ანგარიში;

1) უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამების განხორციელებაში მონაწილეობის შემთხვევაში უზრუნველყოს სწავლებისა და კვლევის მაღალი ხარისხი;

დ) შეასრულოს საერთაშორისო ხელშეკრულებებითა და შეთანხმებებით, აგრეთვე საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული სხვა მოთხოვნები.

3. სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება უზრუნველყოფს სამეცნიერო პერსონალის კვლევის თავისუფლებას და უქმნის მას საქმიანობისათვის საჭირო პირობებს.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

 

მუხლი 10. სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება

1. სამეცნიერო-კვლევითი ერთეული (ინსტიტუტი, ცენტრი, ლაბორატორია და სხვა) შეიძლება არსებობდეს, როგორც საჯარო სამართლის იურიდიული პირი ან კერძო სამართლის იურიდიული პირი – სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება ან უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების ან საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის სტრუქტურული ერთეული. საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება (ინსტიტუტი, ცენტრი, ლაბორატორია და სხვა) შესაძლებელია აგრეთვე დაფუძნდეს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირთან – უნივერსიტეტთან ამ უნივერსიტეტის თანხმობით.

2. საქართველოს მთავრობამ შეიძლება შექმნას კერძო სამართლის არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი – სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება.

3. უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების სამეცნიერო-კვლევითი ერთეული (შემდგომ – სამეცნიერო-კვლევითი ერთეული) შეიძლება არსებობდეს, როგორც უნივერსიტეტის ან მისი ძირითადი საგანმანათლებლო ერთეულის დამოუკიდებელი სამეცნიერო-კვლევითი ერთეული.

4. უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების სტრუქტურული ერთეულის – დამოუკიდებელი სამეცნიერო-კვლევითი ერთეულის და ძირითადი საგანმანათლებლო ერთეულის დამოუკიდებელი სამეცნიერო-კვლევითი ერთეულის საქმიანობა რეგულირდება „უმაღლესი განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონით.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2006 წლის 14 დეკემბრის კანონი №3988 - სსმ I, №48, 22.12.2006 წ., მუხ.355
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 101. საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება

1. საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – სამეცნიერო კვლევითი დაწესებულება (მათ შორის: ინსტიტუტი, ცენტრი და ა.შ.) (შემდგომში – დაწესებულება) იქმნება, გარდაიქმნება და საქმიანობას წყვეტს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით.

2. (ამოღებულია - 27.11.2015, №4584).

3. დაწესებულების საქმიანობის წესი განისაზღვრება დაწესებულების წესდებით, რომელსაც ამტკიცებს სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანო. თუ დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლს არ ახორციელებს საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო, დაწესებულების წესდება მტკიცდება მასთან შეთანხმებით.

31. დაწესებულებას უფლება აქვს, უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებასთან გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე მონაწილეობა მიიღოს ბაკალავრიატის, მაგისტრატურისა და დოქტორანტურის საგანმანათლებლო პროგრამების მომზადებასა და განხორციელებაში, აგრეთვე სტუდენტთა მიერ საბაკალავრო და სამაგისტრო ნაშრომების და დისერტაციების შესრულებაში.
  32. დაწესებულებას უფლება აქვს, უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებასთან გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე სტუდენტები ჩართოს სამეცნიერო საგრანტო პროექტებში, ადგილობრივ და საერთაშორისო სამეცნიერო კონფერენციებსა და სამეცნიერო-კვლევით ღონისძიებებში.

4. დაწესებულება, მისი სამართლებრივი ფორმის მიუხედავად, ვალდებულია საქმიანობის წლიური სამეცნიერო ანგარიში განსახილველად წარუდგინოს საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნულ აკადემიას.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.
საქართველოს 2018 წლის 5 ივლისის კანონი №3029 - ვებგვერდი, 11.07.2018წ.
საქართველოს 2021 წლის 16 მარტის კანონი №351 – ვებგვერდი, 18.03.2021წ.
საქართველოს 2023 წლის 30 ნოემბრის კანონი №3837 – ვებგვერდი, 15.12.2023წ.

    მუხლი 102. დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო

1. დაწესებულების მთავარი მეცნიერი თანამშრომლები ქმნიან დაწესებულების სამეცნიერო საბჭოს.

2. სამეცნიერო საბჭო განიხილავს და წყვეტს დაწესებულების სამეცნიერო მართვისა და განვითარების საკითხებს.

21. დაწესებულების უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებასთან თანამშრომლობით ერთობლივი უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამის განხორციელების შემთხვევაში დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო მონაწილეობს კვლევითი კომპონენტის შესრულების მონიტორინგის პროცესში.

3. სამეცნიერო საბჭოს საქმიანობას წარმართავს მისი წევრებიდან სიითი შემადგენლობის უმრავლესობით არჩეული თავმჯდომარე, რომელიც არ არის ადმინისტრაციული თანამდებობის პირი.

4. (ამოღებულია - 27.11.2015, №4584).

5. სამეცნიერო საბჭოს თავმჯდომარის უფლებამოსილებანი, მისი უფლებამოსილების ვადა და უფლებამოსილების შეწყვეტის წესი განისაზღვრება დაწესებულების წესდებით.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 3 ივლისის კანონი №3899 - ვებგვერდი, 10.07.2015წ.
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 103. დაწესებულების დირექტორი

1. დაწესებულებას წარმოადგენს დაწესებულების დირექტორი.

2. დაწესებულების დირექტორად შეიძლება აირჩეს პირი, რომელიც აკმაყოფილებს ამ დაწესებულების მთავარი მეცნიერი თანამშრომლისათვის დადგენილ მოთხოვნებს და რომლის ასაკი 65 წელს არ აღემატება. თუ პირს არ უკავია დაწესებულების მთავარი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობა, დაწესებულების დირექტორად დანიშვნის შემთხვევაში იგი ითვლება აგრეთვე სათანადო სამეცნიერო თანამდებობაზე არჩეულად. 65 წლის ასაკის მიღწევა არ იწვევს დაწესებულების დირექტორის უფლებამოსილების შეწყვეტას. დაწესებულების დირექტორი 5 წლის ვადით აირჩევა. ერთი და იგივე პირი დაწესებულების დირექტორად ზედიზედ შეიძლება მხოლოდ ორჯერ აირჩეს.

3. დაწესებულების დირექტორს დაწესებულების წესდებით დადგენილი წესით, სიითი შემადგენლობის უმრავლესობით, ღია კონკურსის საფუძველზე ირჩევს დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო და არჩევიდან 7 დღის ვადაში წარუდგენს დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელს თანამდებობაზე დასანიშნად.

31. დაწესებულების დირექტორს დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელი თანამდებობაზე ნიშნავს დაწესებულების სამეცნიერო საბჭოს მიერ წარდგენიდან 10 დღის ვადაში.

32. დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელი უფლებამოსილია უარი განაცხადოს სამეცნიერო საბჭოს მიერ წარდგენილი დაწესებულების დირექტორის თანამდებობაზე დანიშვნაზე, თუ დირექტორი დაწესებულების წესდებით დადგენილი წესის ან/და დირექტორისათვის წაყენებული საკვალიფიკაციო მოთხოვნების დარღვევით იქნა არჩეული.

33. დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელის მიერ დაწესებულების დირექტორის თანამდებობაზე დანიშვნაზე უარის განცხადების შემთხვევაში დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელი დაწესებულების დირექტორის თანამდებობაზე ამ მუხლით დადგენილი წესით დანიშვნამდე დაწესებულების დირექტორის მოვალეობის შესრულებას აკისრებს დაწესებულების დირექტორის მოადგილეს ან დაწესებულების სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელს.

34. დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო უფლებამოსილია დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელის მიერ დაწესებულების დირექტორის თანამდებობაზე დანიშვნაზე უარის განცხადების შემთხვევაში მას დასანიშნად 7 დღის ვადაში წარუდგინოს იგივე კანდიდატი. თუ კანდიდატი ამ პუნქტით დადგენილ ვადაში არ იქნება წარდგენილი ან დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელი კანდიდატს ამ მუხლის 31 პუნქტით დადგენილ ვადაში არ დანიშნავს, დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო 3 თვის ვადაში, ამ მუხლის მე-3 პუნქტით დადგენილი წესით აირჩევს ახალ დირექტორს და მას დასანიშნად წარუდგენს დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელს, რომელიც 7 დღის ვადაში იღებს გადაწყვეტილებას დაწესებულების დირექტორის დანიშვნასთან დაკავშირებით. დაწესებულების დირექტორს თანამდებობიდან ათავისუფლებს დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს ხელმძღვანელი უფლებამოსილების ვადის ამოწურვის ან დაწესებულების წესდებით (დებულებით) გათვალისწინებულ სხვა შემთხვევებში.

4. დაწესებულების დირექტორის შესარჩევი კონკურსის ჩატარების წესი და დაწესებულების დირექტორის უფლებამოსილების შეწყვეტის წესი განისაზღვრება დაწესებულების წესდებით.

41. დაწესებულების დირექტორი უფლებამოსილია დაწესებულების სამეცნიერო საბჭოსთან შეთანხმებით დაადგინოს დაწესებულების მიერ გაწეული მომსახურების საფასური. დაწესებულების დირექტორის სხვა უფლება-მოვალეობები განისაზღვრება დაწესებულების წესდებით.

5. ამ მუხლის მე-2–მე-4 პუნქტებით დადგენილი წესი არ ვრცელდება საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემაში შემავალ დაწესებულებაზე.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1915 - სსმ I, №35, 19.11.2009 წ., მუხ.225
საქართველოს 2011 წლის 22 თებერვლის კანონი №4205 – ვებგვერდი, 10.03.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 ივლისის კანონი №3899 - ვებგვერდი, 10.07.2015წ.
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.
საქართველოს 2016 წლის 16 დეკემბრის კანონი №104 - ვებგვერდი, 27.12.2016წ.

    მუხლი 104. დაწესებულების სტრუქტურული ერთეულები

1. დაწესებულების სტრუქტურულ ერთეულთა რაოდენობა (ლაბორატორია, განყოფილება, ცენტრი და სხვა) განისაზღვრება საშტატო განრიგით, რომელსაც საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ამტკიცებს სამეცნიერო საბჭო.

2. დაწესებულების სამეცნიერო სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელს ღია კონკურსის საფუძველზე ირჩევს დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო და ამტკიცებს დაწესებულების დირექტორი დაწესებულების წესდებით დადგენილი წესით. დაწესებულების სამეცნიერო სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელად შეიძლება აირჩეს პირი, რომელიც აკმაყოფილებს ამ დაწესებულების მთავარი მეცნიერი თანამშრომლისთვის ან უფროსი მეცნიერი თანამშრომლისთვის დადგენილ მოთხოვნებს. თუ პირს არ უკავია დაწესებულების მთავარი მეცნიერი თანამშრომლის ან უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობა, დაწესებულების სამეცნიერო სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელის თანამდებობაზე არჩევის შემთხვევაში იგი ითვლება აგრეთვე სათანადო სამეცნიერო თანამდებობაზე არჩეულად.

3. დაწესებულების არასამეცნიერო სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელს თანამდებობაზე ნიშნავს დაწესებულების დირექტორი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 105. დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლი

დაწესებულების სახელმწიფო კონტროლს ახორციელებს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრული სახელმწიფო მმართველობის ორგანო ან საჯარო სამართლის იურიდიული პირი.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410 
საქართველოს 2013 წლის 6 სექტემბრის კანონი №1043 – ვებგვერდი, 23.09.2013წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 ივლისის კანონი №3899 - ვებგვერდი, 10.07.2015წ.

    მუხლი 106. დაწესებულების პერსონალი

1. დაწესებულების პერსონალი შედგება სამეცნიერო, ადმინისტრაციული და დამხმარე პერსონალისაგან.

2. დაწესებულების სამეცნიერო პერსონალის შემადგენლობაში შედიან სამეცნიერო თანამდებობის პირები – მეცნიერები, რომლებიც უშუალოდ მონაწილეობენ ან/და წარმართავენ სამეცნიერო კვლევებს.

3. დაწესებულების სამეცნიერო თანამდებობებს მიეკუთვნება:

ა) მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობა;

ბ) უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობა;

გ) მთავარი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობა.

4. დაწესებულების ადმინისტრაციულ პერსონალს მიეკუთვნება:

ა) დირექტორი;

ბ) დირექტორის მოადგილე (მოადგილეები).

5. ადმინისტრაციულ პერსონალს არ შეიძლება დაწესებულებაში იმავდროულად ეკავოს სხვა ადმინისტრაციული თანამდებობა ან იყოს სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელი.

6. დაწესებულების სამეცნიერო, ადმინისტრაციული და დამხმარე პერსონალი განისაზღვრება დაწესებულების საშტატო განრიგით.

7. დაწესებულების დირექტორი დაწესებულების ადმინისტრაციულ პერსონალთან და დამხმარე პერსონალთან შრომით ხელშეკრულებებს დებს საქართველოს შრომის კანონმდებლობით განსაზღვრული ვადით.

8. დაწესებულების დირექტორი დაწესებულების სამეცნიერო პერსონალთან შრომით ხელშეკრულებას დებს დაწესებულების შესაბამისი სტრუქტურული ერთეულის (განყოფილების, ლაბორატორიის, ცენტრის და სხვა) ხელმძღვანელთან შეთანხმებით, დაწესებულების წესდებით დადგენილი წესით.

9. დაწესებულებების სამეცნიერო სტრუქტურული ერთეულების ხელმძღვანელები არ არიან ადმინისტრაციული თანამდებობის პირები.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 107. სამეცნიერო თანამდებობის დაკავების წესი

1. სამეცნიერო თანამდებობის დაკავება შეიძლება მხოლოდ ღია კონკურსის წესით, რომელიც უნდა შეესაბამებოდეს გამჭვირვალობის, თანასწორობისა და სამართლიანი კონკურენციის პრინციპებს.

2. მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობის დაკავება შეუძლია პირს, რომელსაც აქვს მაგისტრის ან მასთან გათანაბრებული აკადემიური ხარისხი. პირი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობას დაწესებულების წესდებით განსაზღვრული ვადით იკავებს.
    3. უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობის დაკავება შეუძლია პირს, რომელსაც აქვს დოქტორის ან მასთან გათანაბრებული აკადემიური ხარისხი. პირი უფროსი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობას დაწესებულების წესდებით განსაზღვრული ვადით იკავებს.
   4. მთავარი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობის დაკავება შეუძლია პირს, რომელსაც აქვს დოქტორის ან მასთან გათანაბრებული აკადემიური ხარისხი, სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობის არანაკლებ 6 წლის გამოცდილება, განსაკუთრებული სამეცნიერო მიღწევები და რომელიც აკმაყოფილებს დაწესებულების წესდებით განსაზღვრულ პირობებს. პირი მთავარი მეცნიერი თანამშრომლის თანამდებობას უვადოდ იკავებს. მთავარი მეცნიერი თანამშრომელი 5 წელიწადში ერთხელ ექვემდებარება დაწესებულების წესდებით დადგენილი წესით ატესტაციის გავლას.
  5. დაწესებულების სამეცნიერო თანამდებობის დასაკავებელი კონკურსის ჩატარების თარიღი და დამატებითი პირობები ქვეყნდება საქართველოს კანონმდებლობითა და დაწესებულების წესდებით გათვალისწინებული წესით, შესაბამისი საბუთების მიღებამდე 1 თვით ადრე.

6. კონკურსის ჩატარების წესსა და დამატებით პირობებს დაწესებულების სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელთან შეთანხმებით განსაზღვრავს დაწესებულების დირექტორი.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 11. სამეცნიერო და ადმინისტრაციული პერსონალის შრომითი ურთიერთობები

1. სამეცნიერო პერსონალთან შრომითი ხელშეკრულება იდება შრომის კანონმდებლობით განსაზღვრული ვადით.

2. დაწესებულების ადმინისტრაციულ თანამდებობაზე არ შეიძლება აირჩეს ან დაინიშნოს პირი, რომლის ასაკი 65 წელს აღემატება. 65 წლის ასაკის მიღწევა არ იწვევს დაწესებულების ადმინისტრაციულ თანამდებობაზე არჩეული/დანიშნული პირის უფლებამოსილების შეწყვეტას.

21. საჯარო სამართლის იურიდიულ პირთან – უნივერსიტეტთან არსებული დაწესებულების მიმართ ამ მუხლის მე-2 პუნქტით დადგენილი ასაკობრივი შეზღუდვიდან გამონაკლისის დაშვების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს ამ დაწესებულების სამეცნიერო საბჭო.

3. სამეცნიერო პერსონალის თანამდებობიდან გათავისუფლების საფუძვლებია:

ა) პირადი განცხადება;

ბ) ვადიანი შრომითი ხელშეკრულების ვადის გასვლა;

გ) დისციპლინური ნორმების უხეში ან სისტემატური დარღვევა;

დ) შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობების დარღვევა;

ე) (ამოღებულია - 27.11.2015, №4584);

ვ) საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა შემთხვევები.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

    მუხლი 12. (ამოღებულია) 

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2015 წლის 27 ნოემბრის  კანონი №4584 - ვებგვერდი, 10.12.2015წ.

 

თავი II. სახელმწიფოს მონაწილეობა მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარებაში

    მუხლი 13. სახელმწიფო პრიორიტეტების განსაზღვრა

მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო პრიორიტეტები განისაზღვრება საქართველოს სოციალურ-ეკონომიკური და სამეცნიერო-ტექნოლოგიური განვითარების პროგნოზების საფუძველზე.

    მუხლი 14. სახელმწიფო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამების (პროექტების) განხორციელება

1. სახელმწიფო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამები (პროექტები) შემუშავდება და სრულდება მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო პრიორიტეტების განსახორციელებლად საქართველოს მთავრობის მიერ დადგენილი წესით.

2. სახელმწიფო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამის (პროექტის) შესრულებისათვის პასუხისმგებელია მისი ხელმძღვანელი, რომელსაც უფლება აქვს პროგრამის (პროექტის) მონაწილეთა შორის გაანაწილოს ამ მიზნისათვის გამოყოფილი ფინანსური რესურსები. 

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14​
საქართველოს 2013 წლის 6 სექტემბრის კანონი №1043 – ვებგვერდი, 23.09.2013წ.

    მუხლი 15. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების ფინანსური უზრუნველყოფა

1. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების ფინანსური უზრუნველყოფა ითვალისწინებს სახელმწიფო საბიუჯეტო სახსრებისა და არასაბიუჯეტო დაფინანსების სხვადასხვა წყაროს მიზნობრივ გამოყენებას.

2. სამეცნიერო კვლევების დაფინანსება სახელმწიფო ბიუჯეტის ასიგნებათა ხარჯზე, დაწესებულების საბიუჯეტო (ბაზურ) დაფინანსებასთან ერთად, ხორციელდება საგრანტო სისტემით. ექსპერტიზის საფუძველზე სამეცნიერო კვლევის დაფინანსება სახელმწიფო ბიუჯეტის ასიგნებათა ფარგლებში აგრეთვე შეიძლება განხორციელდეს შესაბამისი სახელმწიფო ორგანოს მიერ სახელშეკრულებო წესითა და კონკურსით.

3. კონკურსში მონაწილეობის თანაბარი უფლება აქვთ საქართველოს და საზღვარგარეთის ქვეყნების ცალკეულ მეცნიერებს, დროებით სამეცნიერო ჯგუფს, დაწესებულებებს, სხვა ორგანიზაციულ სტრუქტურებსა და პირებს.

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14
საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410

     მუხლი 151. საჯარო სამართლის იურიდიული პირები – სამეცნიერო ფონდები

1. სახელმწიფო ბიუჯეტის ასიგნებათა ხარჯზე სამეცნიერო კვლევების საგრანტო სისტემით, კონკურსის წესით დასაფინანსებლად საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო საქართველოს პრემიერ-მინისტრის თანხმობით აფუძნებს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – შოთა რუსთაველის საქართველოს ეროვნულ სამეცნიერო ფონდს და სხვა საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებს – სამეცნიერო ფონდებს (შემდგომ – სამეცნიერო ფონდი).

2. სამეცნიერო ფონდის საქმიანობის წესი და სტრუქტურა განისაზღვრება საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის ბრძანებით დამტკიცებული წესდებით. სამეცნიერო ფონდის ხელმძღვანელს საქართველოს პრემიერ-მინისტრთან შეთანხმებით თანამდებობაზე ნიშნავს და თანამდებობიდან ათავისუფლებს საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრი.

3. საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – შოთა რუსთაველის საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის მიერ გაწეული მომსახურებისთვის შესაძლებელია დაწესდეს მომსახურების საფასური, რომელსაც ამტკიცებს საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო.

4. იმ ექსპერტთა ვინაობა, რომლებიც უზრუნველყოფენ სამეცნიერო ფონდის მიერ ადმინისტრირებული საგრანტო კონკურსის/კონკურსების ფარგლებში წარდგენილი პროექტების შეფასებას, კონფიდენციალურია.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1915 - სსმ I, №35, 19.11.2009 წ., მუხ.225
საქართველოს 2010 წლის 20 აპრილის კანონი №2942 - სსმ I, №23, 04.05.2010 წ., მუხ.124
საქართველოს 2010 წლის 16 ივლისის კანონი №3445 - სსმ I, №42, 22.07.2010 წ., მუხ.267
საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6303 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ. 
საქართველოს 2017 წლის 16 ივნისის კანონი №1045 - ვებგვერდი, 27.06.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 28 ივნისის კანონი №1113 - ვებგვერდი, 10.07.2017წ.
საქართველოს 2018 წლის 5 ივლისის კანონი №3029 - ვებგვერდი, 11.07.2018წ.
საქართველოს 2021 წლის 16 მარტის კანონი №351 – ვებგვერდი, 18.03.2021წ.
საქართველოს 2023 წლის 30 ნოემბრის კანონი №3837 – ვებგვერდი, 15.12.2023წ.

    მუხლი 16. (ამოღებულია)

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410

    მუხლი 17. სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების მომზადება და ატესტაცია

1. სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების მომზადება ხდება სწავლების უწყვეტობის, მისი მრავალნაირი ფორმებისა და მეთოდების გამოყენებით.

2. სახელმწიფო იძლევა საჯარო სამართლის იურიდიულ პირებში − უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში და სამეცნიერო-კვლევით ერთეულებში სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების მომზადების, სახელმწიფო ბიუჯეტიდან საამისოდ საჭირო ასიგნებათა გამოყოფის, სამეცნიერო ხარისხების საზღვარგარეთ ცნობის (ნოსტრიფიცირების სისტემის მოქმედების) გარანტიას.

3. უმაღლესი განათლებისა და კვლევითი საქმიანობის შერწყმის მიზნით სახელმწიფო აყალიბებს ნიჭიერი ახალგაზრდების შერჩევის და მომავალი შემოქმედებითი, სამეცნიერო საქმიანობისათვის უწყვეტი მომზადების სისტემას; შეღავათიან პირობებს უქმნის ახალგაზრდების შერჩევითა და აღზრდით დაკავებულ ორგანიზაციებს; ეხმარება უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებს, მეცნიერებათა აკადემიებსა და სხვა სამეცნიერო-კვლევით ერთეულებს; ავითარებს სასწავლო-საწარმოო კომპლექსების ქსელს და მაღალკვალიფიციური სპეციალისტების მომზადების სხვა ფორმებს.

4. (ძალადაკარგულია - 21.06.02, №1522).

5. საზღვარგარეთის წამყვან სამეცნიერო ცენტრებში სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების მომზადებისა და სტაჟირების ხელშესაწყობად სახელმწიფო გამოყოფს ბიუჯეტის სახსრებს, საამისოდ ქმნის პირობებს უცხოური ფონდების, დაწესებულებათა, ორგანიზაციათა და მოქალაქეთა სახსრების მოსაზიდად.

6. სახელმწიფო აწესებს სახელმწიფო და სახელობით პრემიებსა და საპატიო წოდებებს იმ პირთათვის, რომელთაც მნიშვნელოვანი წვლილი აქვთ შეტანილი მეცნიერების განვითარების, მისი შედეგების პრაქტიკულად გამოყენების საქმეში და ღვაწლი მიუძღვით ეროვნული სამეცნიერო და სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების მომზადებაში.

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14
საქართველოს 2002 წლის 21 ივნისის კანონი №1522 - სსმ I, №21, 12.07.2002 წ., მუხ.80
საქართველოს 2016 წლის 16 დეკემბრის კანონი №104 - ვებგვერდი, 27.12.2016წ.

    მუხლი 18. ინტელექტუალური სამრეწველო საკუთრების დაცვა

1. ინტელექტუალური და სამრეწველო საკუთრება, სხვა სამეცნიერო-ტექნოლოგიური საქმიანობის შედეგები, მათ შორის წარმოების წესის საიდუმლოება სახელმწიფოს, ფიზიკური ან იურიდიული პირის (პირების) საკუთრების ობიექტებს წარმოადგენს და სახელმწიფო უზრუნველყოფს მის სამართლებრივ დაცვას.

2. ინტელექტუალური და სამრეწველო საკუთრების შექმნასთან, დაცვასა და გამოყენებასთან დაკავშირებული სამართლებრივი და ეკონომიკური ურთიერთობა რეგულირდება საქართველოს შესაბამისი კანონმდებლობით, საერთაშორისო ხელშეკრულებებითა და შეთანხმებებით.

3. სახელმწიფო ბიუჯეტის სახსრებიდან დაფინანსებული მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების სფეროში განხორციელებული საქმიანობის შედეგების სამართლებრივი რეჟიმი განსაზღვრულია საქართველოს შესაბამისი კანონმდებლობით.

    მუხლი 19. საზოგადოების საინფორმაციო უზრუნველყოფა

1. საზოგადოების საინფორმაციო უზრუნველყოფისათვის სახელმწიფო განახორციელებს დივერსიფიცირებულ პროგრამებს, ქმნის სახელმწიფო საინფორმაციო რესურსებს, მონაწილეობს მონაცემთა საერთაშორისო ბანკებისა და საინფორმაციო ქსელის შექმნაში, იძლევა ამ ინფორმაციის მისაწვდომობისა და მისი გამოყენების უფლების გარანტიებს.

2. სათანადო საინფორმაციო სტრუქტურების ქსელის განვითარებით სახელმწიფო უზრუნველყოფს პირველადი ინფორმაციის შეგროვებას, გადამუშავებას, დაცვასა და გავრცელებას.

3. საინფორმაციო-ტექნიკური ინფორმაციის სფეროში საქმიანობის, მათ შორის სახელმწიფო, სამსახურებრივი და კომერციული საიდუმლოების შემცველი ინფორმაციის მისაწვდომობისა და მისი გავრცელების რეგლამენტირება ხდება საქართველოს შესაბამისი კანონმდებლობით, საერთაშორისო ხელშეკრულებებითა და შეთანხმებებით.

    მუხლი 20. სახელმწიფო ექსპერტიზა

1. სახელმწიფო ექსპერტიზა ეწყობა სახელმწიფო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამების (პროექტების) მეცნიერული უზრუნველყოფის და გამოყენებითი ხასიათის სამეცნიერო გამოკვლევების და ნამუშევრების დონის, მშენებარე საწარმოო ობიექტების ტექნოლოგიური ნაწილის, ახალი ტექნოლოგიებისა და ტექნიკის, სხვა სამეცნიერო-ტექნიკური პროდუქციის შესაფასებლად და მათი გამოყენებისას მოსალოდნელი შედეგების განსაზღვრისათვის.

2. სახელმწიფო ექსპერტიზა ეწყობა სახელმწიფო და საზოგადოებრივი, მათ შორის საზღვარგარეთის ორგანიზაციების თუ ცალკეული ექსპერტების მონაწილეობით.

3. დაწესებულებები, ორგანიზაციები და ცალკეული ექსპერტები სახელმწიფო ექსპერტიზაში მონაწილეობენ ხელშეკრულების საფუძველზე, რომელშიც განსაზღვრულია ექსპერტიზასთან დაკავშირებული სამუშაოები; მისთვის საჭირო ხარჯები გათვალისწინებული უნდა იყოს დამკვეთის სამეცნიერო კვლევისა და ტექნოლოგიური საქმიანობისათვის განკუთვნილი დაფინანსების საერთო დანახარჯებში, მშენებარე და სარეკონსტრუქციო ობიექტების ხარჯთაღრიცხვაში.

 

თავი III. მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სახელმწიფო ხელშეწყობა

    მუხლი 21. ინოვაციური საქმიანობის სახელმწიფო ხელშეწყობა

1. სახელმწიფო ყველა დაწესებულებასა და ორგანიზაციას, რომლებიც მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების სფეროში საქმიანობენ, აძლევს ინოვაციური საქმიანობის დაცვის გარანტიას, მიუხედავად საკუთრების ფორმისა.

2. სახელმწიფო უწყებები ქმნიან მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების განვითარების დარგობრივ ფონდებს, ხოლო ამ ფონდების დებულებებს ამტკიცებს შესაბამისი სახელმწიფო ორგანო.

3. (ამოღებულია - 22.06.2016, №5504).

4. (ამოღებულია).

5. აღმასრულებელი ხელისუფლების ორგანოები, ფიზიკური და იურიდიული პირები უფლებამოსილი არიან შექმნან მეცნიერების განვითარებისა და მეცნიერთა მხარდამჭერი კერძო სამართლის არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირები.

საქართველოს 1997 წლის 30 აპრილის კანონი №672 - საქართველოს პარლამენტის უწყებანი №21-22, 31.05.1997 წ., გვ.14
საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2006 წლის 14 დეკემბრის კანონი №3988 - სსმ I, №48, 22.12.2006 წ., მუხ.355
საქართველოს 2016 წლის 22 ივნისის კანონი №5504 - ვებგვერდი, 12.07.2016წ.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №7000-რს - ვებგვერდი, 28.07.2020წ.

 

კარი III. საერთაშორისო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური თანამშრომლობა

    მუხლი 22. სახელმწიფო ვალდებულებანი საერთაშორისო და სახელმწიფოთაშორისო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური თანამშრომლობის სფეროში

1. ინტელექტუალური და სამრეწველო საკუთრების მოსაზიდად და მის გამოსაყენებლად გამიზნული კაპიტალის იმპორტისათვის სახელმწიფო ქმნის ხელშემწყობ სამართლებრივ და ეკონომიკურ პირობებს, მხარს უჭერს საზღვარგარეთის ქვეყნებისა და საქართველოს ორგანიზაციებს შორის თანასწორუფლებიანი სამეცნიერო-ტექნოლოგიური ურთიერთობის დამყარებას.

2. სახელმწიფო, ცალკეულ შემთხვევაში, საერთო სახელმწიფო ინტერესებიდან გამომდინარე, ახდენს უახლესი მეცნიერული მიღწევებისა და ტექნოლოგიების იმპორტის სუბსიდირებას, მაღალტექნოლოგიური პროდუქციის ექსპორტის შეღავათიან დაკრედიტებასა და მიზნობრივი დოტაციების მეშვეობით მის ნაწილობრივ სუბსიდირებას.

    მუხლი 23. საერთაშორისო და სახელმწიფოთაშორისი სამეცნიერო-ტექნოლოგიური თანამშრომლობა

საერთაშორისო და სახელმწიფოთაშორისი სამეცნიერო-ტექნოლოგიური თანამშრომლობა ხორციელდება:

ა) სამეცნიერო ორგანიზაციებთან თანამშრომლობით, მათ შორის, ერთობლივი სამეცნიერო-ტექნოლოგიური პროგრამების (პროექტების) შესრულებით და სამეცნიერო-ტექნოლოგიებითა და დამუშავებათა განხორციელებით, ერთობლივი სამეცნიერო ჯგუფების სამეცნიერო ინფორმაციითა და სამეცნიერო მოწყობილობით ერთობლივი სარგებლობის ცენტრებისა და სხვა ურთიერთმისაღები ფორმის ორგანიზაციების შექმნით;

ბ) სამეცნიერო-ტექნიკური ინფორმაციის გაცვლით და საერთაშორისო ან უცხო ქვეყნების ფონდების რესურსებისა და მონაცემების ბაზების გამოყენებით;

გ) საერთაშორისო და სახელმწიფოთაშორისი სამეცნიერო კონგრესების, კონფერენციების, სიმპოზიუმების, კოლოკვიუმების მოწყობით;

დ) მეცნიერების, სამეცნიერო-ტექნიკური კადრების, სტუდენტების გაცვლის გზით სპეციალისტების ერთობლივი მომზადებითა და კვალიფიკაციის ამაღლებით, რაც გათვალისწინებული უნდა იყოს საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს საბიუჯეტო ასიგნებებში.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410
საქართველოს 2018 წლის 5 ივლისის კანონი №3029 - ვებგვერდი, 11.07.2018წ.
საქართველოს 2021 წლის 16 მარტის კანონი №351 – ვებგვერდი, 18.03.2021წ.
საქართველოს 2023 წლის 30 ნოემბრის კანონი №3837 – ვებგვერდი, 15.12.2023წ.
 

1. დაწესებულებებს აქვთ უშუალო საერთაშორისო სამეცნიერო-ტექნოლოგიური თანამშრომლობის უფლება.

2. სამეცნიერო დაწესებულებათა უცხოელ პარტნიორებთან თანამშრომლობის წესი განისაზღვრება მათ შორის დადებული ხელშეკრულებით, თუ საქართველოს კანონმდებლობით ან საერთაშორისო ხელშეკრულებით (შეთანხმებით) სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

საქართველოს 2005 წლის 23 დეკემბრის კანონი №2469 - სსმ I, №56, 28.12.2005 წ., მუხ.410

    მუხლი 241. საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის უფლებამონაცვლეობა

საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – შოთა რუსთაველის საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდი ჩაითვალოს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის უფლებამონაცვლედ.

საქართველოს 2010 წლის 16 ივლისის კანონი №3445 - სსმ I, №42, 22.07.2010 წ., მუხ.267
საქართველოს 2017 წლის 28 ივნისის კანონი №1113 - ვებგვერდი, 10.07.2017წ.

    მუხლი 25. დასკვნითი დებულება

საქართველოს მთავრობის მიერ საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – სამეცნიერო-კვლევითი დაწესებულება შეიძლება რეორგანიზებულ იქნეს კერძო სამართლის არასამეწარმეო (არაკომერციულ) იურიდიულ პირად, რის შედეგადაც აღნიშნული იურიდიული პირი ჩაითვლება შესაბამისი საჯარო სამართლის იურიდიული პირის უფლებამონაცვლედ.

საქართველოს 2006 წლის 14 დეკემბრის კანონი №3988 - სსმ I, №48, 22.12.2006 წ., მუხ.355
 
საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე –

სახელმწიფო მეთაური ედუარდ შევარდნაძე

 

საქართველოს პარლამენტის სპიკერი ვახტანგ გოგუაძე

თბილისი,

1994 წლის 22 ნოემბერი

№603

Контролный текстпосостояниюна 30.11. 2023 N3837

 

ЗАКОН ГРУЗИИ

(30.04.1997 N672)

 

О НАУКЕ, ТЕХНОЛОГИЯХ И ИХ РАЗВИТИИ

 

Настоящий Закон создает правовую основу государственной политики в сфере развития науки и технологий, что являетсяпредпосылкой интеллектуального и технологического прогресса и благосостояния страны. Государство признает, что научно-технологический прогресс � один из главных факторов развития, улучшения благосостояния и духовного подъема общества и создает благоприятные условия для проявления интеллектуальных возможностей страны и роста ее экономики. Оно обеспечивает развитие гуманитарных, естественных и технических наук как неотъемлемыхчастей национальной культуры и образования,считает научное исследование формой творческой деятельности. Деятельность в сфере развития науки и технологий охватывает фундаментальные и прикладные исследования и разработки, применение их результатов, усовершенствование существующих технологий и техники в целях повышения уровняпроизводства и выпуска конкурентоспособной продукции. Государство разрабатывает государственную политику в этой сфере с учетом интересов и возможностей страны. Оно определяет формы своего участияв процессе развития науки и технологий и создает структурыдля защиты собственных интересов и прав. Настоящий Закон определяет основные цели и принципы государственной политики в сфере развития науки и технологий, полномочия органов законодательнойи исполнительной властей в ходе осуществления этой политики, творческую свободу и ответственностьученых, правовые нормыи гарантии научной и образовательной деятельности. Государство признает, что рост финансирования науки являетсяего обязательством. (27.11. 2015 N4584)

Раздел I

Основные положения

Статья 1.Законодательство Грузия о развитии науки и техники

Законодательство Грузия о науке, технологиях и их (30.04.1997 N672) развитии включает настоящий Закон и прочие законодательные акты, регулирующие общественные отношения в этой сфере деятельности.

 

Статья 2. Государственная политика в сфере науки и технологий и ее принципы (24.06.2016 N5504)

Государственная политика в сфере развития науки и технологий � составная часть социально-экономической политики Грузии, представляющая собой систему стратегических целей и задач, закрепленных законодательством Грузии, которая обеспечивает:

а) развитие науки, создание и привлечение извне новых технологий, с их использованием создание новых производств и техническое обновление уже существующих, а также всестороннее содействие другой инновационной деятельности (разработка и применение технологических и технических новшеств);

б) исходя из прогнозов социально-экономического развития Грузии, установление приоритетов определенных отраслей науки и содействие их развитию;

в) демократическое управление в сфере науки и технологий, ее демонополизацию, содействие саморегулированию инновационной деятельности, свободу научной деятельности, участие научной общественности в формировании государственной политики в сфере науки и технологий;

г) содействие постепенной интеграции интеллектуального и материального потенциала научных и научно-учебных учреждений;

д) поддержку предпринимательства и конкуренции в сфере науки и технологий;

е) развитие международного научного сотрудничества.

ж) осуществление совместных высших образовательных программ путем сотрудничества между высшими образовательными учреждениями и научно-исследовательскими учреждениями.

 

Статья 3. Субъекты, проводящие государственную политику в сфере науки и техники

1. Субъектами, проводящими государственную политику в области науки и технологии, являются органы государственной власти.

2. Государственная политика в сфере науки и технологий распространяется на юридические лица (научно-исследовательские учреждения, высшие образовательные учреждения) и физических лиц (ученых). (23.12.2005 N2469)

 

Раздел II

Управление развитием науки и технологии

 

Глава I

Организационные структуры и субъекты управления

Статья 4 . Gjkyjvjxbz Gfhkfvtynf Uhepbb (30.04.1997 N672)

Парламент Грузии в ходе рассмотрения Государственного бюджета утверждает долю финансирования развития науки и технологий, определяет государственную политику в этой области и контролирует ее осуществление.

Статья 5 . искл. (6.09.2013 N1043)

Статья 51 . Полномочия правительства Грузии (23.12.2005 N2469)

1. Правительство Грузии проводит государственную политику в сфере развития науки и технологий.В этих целях правительство:

а) разрабатывает предложения об объемах научных исследований и разработок и определяет необходимые для страны программы стратегических исследований; (6.09.2013 N1043)

а1 ) на основании рекомендаций Национальной академии наук Грузии определяет государственные приоритеты развития науки и технологий и представляет Парламенту Грузии предложения о государственной политике в сфере развития науки и технологий; (6.09.2013 N1043)

б) обеспечивает обоснование государственных научных приоритетов и научно-технологических программ (проектов) и их организованноеосуществление за счет государственных финансовых ресурсов;

в) содействует развитию принципиально новых технологий для производства наукоемкойпродукции в целях роста экспортного потенциала страны и применению признанных базовых технологий путем внедрения в производство научно-технологическихдостижений Грузии и привлечения иностранных лицензий;

г) обеспечивает защиту результатов интеллектуальной (научно-исследовательской деятельности и разработок) и другой научно-технологической деятельности, в том числе - охрану тайны способа производства "ноу-хау", информации по стандартизации, метрологии, сертификации и научно-технической информации, регистрацию государственных исследований и разработок, эффективную работу государственныхсистем и приводит их в соответствие с международными требованиями;

д) способствует в пределах, установленных законодательством Грузии, развитию науки и технологий как путем бюджетного финансирования, так и государственного финансирования по грантам и косвенного стимулирования;

е) сотрудничает на международной арене в сфере развития науки и технологий;

ж) обеспечивает проведение государственной экспертизы (оценки) развития науки и технологий и осуществление деятельности юридических лиц публичного права - научно-исследовательских учреждений;

з) содействует осуществлению инновационной деятельности для обеспечения базы в сфере научной продукции и научного обслуживания; (24.06.2016 N5504)

�и) представляет Парламенту Грузии ежегодный доклад о научно-технологическом развитии страны. (6.09.2013 N1043)

2. искл. (15.07.2020 N7000)

3. Правительственные учреждения Грузии ответственны за проведение государственной политики в области развития науки и технологий в соответствующей сфере государственного управления.

 

Статья 6. Государственные и общественные объединения ученых (23.12.2005 N2469)

1. В Грузии действуют:

а) юридическое лицо публичного права - Национальная Академия наук Грузии с полностью автономными правами и государственным финансированием;

б) юридическое лицо публичного права - Академия сельскохозяйственных наук Грузии с полностью автономными правами и государственным финансированием;

в) общественные объединения ученых.

11. Юридическое лицо публичного права � Кутаисский международный университет создается на основании закона и на него не распространяются правила организационного устройства и деятельности, установленные настоящим Законом. (1.11.2019 N5277)

2. Объединения, предусмотренные пунктом первым настоящей статьи, участвуют в определении государственной политикив сфере развития науки и технологий и приоритетов в данной сфере, в разработке государственных научно-технологических программ (проектов), их экспертизе и выполнении.

 

Статья 7.Отношения между органами государственной власти и общественными научно-техничемкими объединениями

�1. Государство создает благоприятные условия для деятельности научных и научно-технических общественных объединений, привлекает их к подготовке и исполнению основных решений в области развития науки и технологий.

2. Органы bcgjkybntkmyjq dkfcnb приглашают для проведения независимой экспертизы государственных научно-технологических программ (проектов), научных исследований и разработок представителей научных и научно-технических общественных объединений и в сотрудничестве с ними информируют население о безопасности, экономической чистоте новых технологий и новых видов продукции, их социальном и экономическом значении.

 

Статья 8. Гарантии ученого

1. Ученый вправе: (23.12.2005 N2469)

а) осуществлять научное исследование без вмешательства извне и публиковать без ограничений результаты исследования, кроме случаев, когда их ограничение предусмотрено договором или они содержат государственную тайну;

б) самостоятельно определять содержание научного исследования, методы и средства исследования;

б1) в порядке, установленном законодательством Грузии, принимать участие в осуществлении высших образовательных программ; ( 27.11. 2015 N4584)

в) наряду с осуществлением научно-исследовательской деятельности участвовать в конкурсах на соискание финансирования по грантам, а также пользоваться финансированиемпо индивидуальному гранту/грантам и получать дополнительное финансирование; ( 27.11. 2015 N4584)

�г) осуществлять иные полномочия, предоставленные ему настоящим Законом и законодательством Грузии.

2. Трудовые отношения ученого регулируются настоящим Законом итрудовым законодательством Грузии.

3. Трудовые и другие социальные гарантии ученого определяются настоящим Законом, законодательством Грузии, трудовым договором, Уставом научно-исследовательского учреждения (Положением о научно-исследовательском учреждении).

4. Работа ученого по совместительству не ограничивается.

 

Статья 9. Обязанности ученого (23.12.2005 N2469)

1. Обязанности ученого определяются настоящим Законом, Уставом научно-исследовательского учреждения (Положением о научно-исследовательском учреждении) или(и) условиями трудового договора.

2. Ученый обязан:

а) соблюдать требования, установленные Уставом научно-исследовательского учреждения (Положением о научно-исследовательском учреждении);

б) исполнять обязанности, взятые по трудовому договору;

в) ежегодно представлять Ученому совету отчет о проделанной работе;

�в1) в случае участия в осуществлении высших образовательных программ обеспечивать высокое качество обучения и исследований; ( 27.11. 2015 N4584)

г) выполнять иные требования, предусмотренные международными договорами и соглашениями, а также законодательством Грузии.

3. Научно-исследовательское учреждение обеспечивает научному персоналу свободу исследований и создает ему условия, необходимые для деятельности.

 

Статья 10. Научно-исследовательское учреждение (14.12.2006N3988)

1. Научно-исследовательская единица (институт, центр, лаборатория и другое) может существовать как юридическое лицо публичного права или юридическое лицо частного права � научно-исследовательское учреждение либо структурная единица высшего образовательного учреждения или Национальной академии наук Грузии. Юридическое лицо публичного права �научно-исследовательское учреждение (институт, центр, лаборатория и другие) может также учреждаться при юридическом лице публичного права � университете с согласия этого университета. ( 27.11. 2015 N4584)

2. Правительство Грузии может создавать непредпринимательское (некоммерческое) юридическое лицо частного права - научно-исследовательское учреждение.

�3. Научно-исследовательская единица высшего образовательного учреждения (далее �научно-исследовательская единица) может существовать как самостоятельная научно-исследовательская единица университета или его основной образовательной единицы.

( 27.11. 2015 N4584)

4. Деятельность самостоятельной научно-исследовательской единицы � структурной единицы высшего образовательного учреждения и самостоятельной научно-исследовательской единицы основной образовательной единицы регулируетсяЗаконом Грузии �О высшем образовании�. ( 27.11. 2015 N4584)

 

Статья 101 . Юридическое лицо публичного права - научно-исследовательское учреждение (23.12.2005 N2469)

1. Юридическое лицо публичного права - научно-исследовательское учреждение (в том числе - институт, центр и т.д.) (далее - Учреждение) создается, преобразуется и прекращает деятельность постановлением правительства Грузии.

2.иск. ( 27.11. 2015 N4584)

3. Порядок деятельности Учреждения определяется Уставом Учреждения, который утверждается органом, осуществляющим государственный контроль. Если государственный контроль Учреждения не осуществляется Министерством образования, науки и молодежи Грузии, Устав Учреждения утверждается по согласованию с ним. (30.11.2023 N3837, ввести в действие с 1 января 2024 года.)

31. Учреждение вправе на основании договора, оформленного с высшим образовательным учреждением, участвовать в подготовке и осуществлении образовательных программ бакалавриата, магистратуры и докторантуры, а такжев выполнении студентами бакалавриата и магистратуры работ и диссертаций. ( 27.11. 2015 N4584)

32.Учреждение вправе на основании договора, оформленного с высшим образовательным учреждением, включать студентов в научные проекты по гранту, в местные и международные научные конференции и научно-исследовательские мероприятия. ( 27.11. 2015 N4584)

4. Учреждение независимо от его правовой формы обязано представлять годовой научный отчет о деятельности на рассмотрение Национальной Академии наук Грузии.

 

Статья 102 . Ученый совет Учреждения (23.12.2005 N2469)

1. Главные научные сотрудники Учреждения образуют Ученый совет Учреждения. �( 27.11. 2015 N4584)

2. Ученый совет рассматривает и решает вопросы научного управления и развития Учреждения.

21. В случае осуществления совместной высшей образовательной программы путем сотрудничества Учреждения с высшим образовательным учреждением Ученый совет Учреждения участвует в процессе мониторинга выполнения исследовательских компонентов.

�( 27.11. 2015 N4584)

�3. Деятельностью Ученого совета руководит председатель, избранный из числа его членов большинством списочного состава, который не является лицом, занимающим административную должность.

4. иск. ( 27.11. 2015 N4584)

5. Полномочия председателя Ученого совета, срок его полномочийи порядок прекращения полномочий определяются Уставом Учреждения.

 

Статья 103. Директор Учреждения (3.07.2015 N3899)

1. Учреждение представляет директор Учреждения.

2. Директором Учреждения может быть избрано лицо, удовлетворяющее требованиям, установленным для главного научного сотрудника этого Учреждения, возраст которого не превышает 65 лет. Если лицо не занимает должность главного научного сотрудника Учреждения, в случае его назначения на должность директора Учреждения оно считается избранным также на соответствующую научную должность. Достижение 65-летнего возраста не влечет прекращения полномочий директора Учреждения. Директор Учреждения избирается на 5-летний срок. Одно и то же лицо может быть избрано директором Учреждения только два раза подряд. (16.12.2016 N104)

3. Директора Учреждения в порядке, установленном Уставом Учреждения, большинством списочного состава на основе открытого конкурса избирает Ученый совет Учреждения и в 7-дневный срок после избрания представляет руководителю органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, для назначения на должность. (16.12.2016 N104)

31. Руководитель органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, назначает на должность директора Учреждения в 10-дневный срок после представления Ученым советом. (16.12.2016 N104)

32. Руководитель органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, правомочен объявить об отказе в назначении на должность директора Учреждения, представленного Ученым советом, если директор был избран с нарушением порядка, установленного Уставом Учреждения, или (и) квалификационных требований, предъявляемых директору. (16.12.2016 N104)

33. В случае объявления руководителем органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, об отказе в назначении на должность директора Учреждения руководитель органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, до назначения на должность директора Учреждения в порядке, установленном настоящей статьей, возлагает исполнение обязанностей директора Учреждения на заместителя директора Учреждения или руководителя структурной единицы Учреждения. (16.12.2016 N104)

34. В случае объявления руководителем органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, об отказе в назначении на должность директора Учреждения Ученый совет Учреждения правомочен представить ему в 7-дневный срок для назначения на должность того же кандидата. Если кандидат не будет представлен в срок, установленный настоящим пунктом, или руководитель органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, не назначит кандидата в срок, установленный пунктом 31 настоящей статьи, Ученый совет Учреждения в 3-месячный срок в порядке, установленном пунктом 3 настоящей статьи, изберет нового директора и представит его для назначения на должность руководителю органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, который в 7-дневный срок принимает решение в связи с назначением директора Учреждения. Руководитель органа, осуществляющего государственный контроль Учреждения, освобождает директора Учреждения от должности в случае истечения срока полномочий или иных случаях, предусмотренных Уставом Учреждения (Положением о нем). (16.12.2016 N104)

4. Порядок проведения конкурса по подбору директора Учреждения и порядок прекращения полномочий директора Учреждения определяются уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

41. ДиректорУчреждения правомочен по согласованию с Ученым советом Учреждения устанавливать плату за услуги, оказанные Учреждением. Другие права и обязанности Директора Учреждения определяются уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

5. Порядок, установленный пунктами 2�4 настоящей статьи, не распространяется на учреждение, входящее в систему Министерства обороны Грузии.

 

Статья 104 . Структурные единицы Учреждения (23.12.2005 N2469)

1. Количество структурных единиц Учреждения (лаборатория, отдел, центр и др.) определяется штатным расписанием, утверждаемым Ученым советом в установленном законодательством Грузии порядке.

2. Руководителя научной структурной единицы Учреждения избирает Ученый совет Учреждения на основе открытого конкурса и утверждает директор Учреждения в порядке, установленном уставом Учреждения. Руководителем научной структурной единицы Учреждения может быть избрано лицо, удовлетворяющее требованиям, установленным для главного научного сотрудника или старшего научного сотрудника этого Учреждения. Если лицо не занимает должность главного научного сотрудника или старшего научного сотрудника Учреждения, в случае избрания на должность руководителя научной структурной единицы Учреждения оно считается также избранным на соответствующую научную должность. ( 27.11. 2015 N4584)

3. Руководителя ненаучной структурной единицы Учреждения назначает на должность директор Учреждения в порядке, установленном законодательством Грузии. ( 27.11. 2015 N4584)

 

Статья 105. Государственный контроль Учреждения (3.07.2015 N3899)

Государственный контроль Учреждения осуществляет определенный постановлением Правительства Грузии орган государственного управления или юридическое лицо публичного права.

Статья 106 . Персонал Учреждения (23.12.2005N2469)

1. Персонал Учреждения состоит из научного, административного и вспомогательного персонала.

2. В состав научного персонала Учреждения входят лица, занимающие научные должности, - ученые, принимающие непосредственное участие в научных исследованиях или(и)руководящие ими.

3. К научным должностям Учреждения относятся:

а) должность научного сотрудника;

б) должность старшего научного сотрудника;

в) должность главного научного сотрудника.

4. К административному персоналу учреждения относятся:

а) директор;

б) заместитель (заместители) директора.

5. Административный персонал не может одновременно занимать другую административную должность в учреждении или быть руководителем структурной единицы.

6. Научный, административный и вспомогательный персонал Учреждения определяется штатным расписанием Учреждения.

7. Директор Учреждения заключает трудовые договоры с административным и вспомогательным персоналом Учреждения на срок, определенный трудовым законодательством Грузии. ( 27.11. 2015 N4584)

8. Директор Учреждения заключает трудовой договор с научным персоналом Учреждения по согласованию с руководителем соответствующей структурной единицы (отдела, лаборатории, центра и других) Учреждения в порядке, установленном уставом Учреждения.

( 27.11. 2015 N4584)

�9. Руководители научных структурных единиц учреждений не являются лицами, занимающими административные должности.

 

Статья 107 . Порядок занятия научной должности (23.12.2005 N2469)

1. Занятие научной должности допускается только в порядке отрытого конкурса, который должен соответствовать принципам прозрачности, равноправия и справедливой конкуренции.

�2. Должность научного сотрудника может занимать лицо, имеющее степень магистра или приравненную к ней академическую степень. Лицо занимает должность научного сотрудника на срок, определенный уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

�3. Должность старшего научного сотрудника может занимать лицо, имеющее степень доктора или приравненную к ней академическую степень. Лицо занимает должность старшего научного сотрудника на срок, определенный уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

4. Должность главного научного сотрудника может занимать лицо, имеющее степень доктора или приравненную к ней академическую степень, опыт научно-исследовательской деятельности не менее 6 лет, особые научные достижения и удовлетворяющее условиям, определенным уставом Учреждения. Лицо занимает должность главного научного сотрудника на неопределенный срок. Главный научный сотрудник раз в 5 лет подлежит аттестации в порядке, установленном уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

�5. Дата и дополнительные условия проведения конкурса на занятие научной должности Учреждения публикуются за месяц до приема соответствующих документов, в порядке, предусмотренном законодательством Грузии и уставом Учреждения. (27.11. 2015 N4584)

�6. Порядок и дополнительные условия проведения конкурса определяет директор Учрежденияпо согласованию с руководителем структурной единицы Учреждения.

 

Статья 11.Трудовые отношения научного и административного персонала (23.12.2005 N2469)

1. Трудовой договор с научным персоналом заключается на срок, определенныйтрудовым законодательством.

2. На административную должность Учреждения не может быть избрано или назначено лицо, возраст которого превышает 65 лет. Достижение 65-летнего возраста не влечет прекращения полномочий лица, избранного/назначенного на административную должность Учреждения. ( 27.11. 2015 N4584)

21. Решение о допуске исключения из возрастных ограничений, установленных пунктом 2 настоящей статьи в отношении Учреждения, основанного при юридическом лице публичного права � университете, принимает Ученый совет этого Учреждения. ( 27.11. 2015 N4584)

�3. Основания для освобождения от должности научного персонала:

а) личное заявление;

б) истечение срока трудового договора, оформленного на определенный срок;

в) грубое или систематическое нарушение дисциплинарных норм;

г) нарушение условий трудового договора;

д) иск. ( 27.11. 2015 N4584)

е) другие случаи, определенные законодательством Грузии.

 

Статья 12. иск. ( 27.11. 2015 N4584)

 

Глава II

Участие гсударства в развитии науки и технологий

Статья 13.Определение государственных приоритетов

Государственные приоритеты развития науки и технологий определяются на основе прогнозов социально-экономического и научно-технологического развития Грузии.

 

Статья 14.Осуществление государственных научно-технологических программ (проектов)

I. Государственные научно-технологические программы (проекты) разрабатываются и выполняются для осуществления государственных приоритетов в области развития науки и технологий в порядке, установленном Правительством Грузии. (6.09.2013 N1043)

2. За выполнение государственной научно-технологической программы (проекта) несет ответственность ее руководитель, который вправе распределять между участниками программы (проекта) выделенные с этой целью финансовые ресурсы.

 

Статья 15. Финансовое обеспечение развития науки и технологий (23.12.2005 N2469)

1. Финансовое обеспечение развития науки и технологийпредусматривает целевое использование государственных бюджетных средств и различных источников небюджетного финансирования.

2. Финансирование научных исследований за счетассигнований из государственного бюджета вместе с бюджетным (базовым) финансированием Учрежденияосуществляется по системе грантов. Финансирование научного исследования на основе экспертизы в пределах ассигнований из государственного бюджета может осуществляться также соответствующим государственным органом в договорном порядке и по конкурсу.

3. Отдельные грузинские ученые и ученые из зарубежных стран, временные научные группы, учреждения, другие организационные структуры и лица при участии в конкурсе пользуются равными правами.

Статья 151 . Юридические лица публичного права � научные фонды

(16.07.2010 N3445)

1. Министерство образования, науки и молодежи Грузии для финансирования научных исследований за счет ассигнований из государственного бюджета по грантовой системе, в конкурсном порядке с согласия Премьер-министра Грузии учреждает юридическое лицо публичного права � Национальный научный фонд Грузии им. Шота Руставели и другие юридические лица публичного права � научные фонды (далее � научный фонд). (30.11.2023 N3837, ввести в действие с 1 января 2024 года.)

2. Порядок и структура деятельности научного фонда определяются уставом, утвержденным приказом Министра образования, науки и молодежи Грузии. Руководителя научного фонда назначает на должность и освобождает от должности Министр образования, науки и молодежи Грузии по согласованию с Премьер-министром Грузии. (30.11.2023 N3837, ввести в действие с 1 января 2024 года.)

3. За обслуживание, оказываемое юридическим лицом публичного права � Национальным научным фондом Грузии им. Шота Руставели, может быть установлена плата за услуги, которую утверждает Министерство образования, науки и молодежи Грузии. (30.11.2023 N3837, ввести в действие с 1 января 2024 года.)

4. Сведения о личности экспертов, обеспечивающих оценку проектов, представленных в пределах грантового конкурса (конкурсов), администрированных научным фондом, конфиденциальны. (16.06.2017 N1045)

 

Статья 16. искл. (23.12.2005 N2469)

 

Статья 17. Подготовка и аттестация научных и научно-технических работников

1. Подготовка научных и научно-технических кадров ведетсяпо принципу непрерывности обучения, с использованием его многообразных форм и методов.

2. Государство гарантирует подготовку научных и научно- технических кадров в юридических лицах публичного права � высших образовательных учреждениях и научно-исследовательских единицах, выделение ассигнований из государственного бюджета, необходимых для этих целей, признание ученых степеней за рубежом (действие системы нострификации). (16.12.2016 N104)

3. В целях сочетания высшего образования и исследовательской деятельности государство формирует систему отбора талантливой молодежи и ее непрерывной подготовки к дальнейшей творческой, научной деятельности; создает льготные условия для организаций, занимающихся отбором и воспитанием молодого поколения; помогает высшим образовательным учреждениям, академиям наук и другим научно-исследовательским единицам; развивает сеть учебно-производственных комплексов и иные формы подготовки высококвалифицированных специалистов. (16.12.2016 N104)

�4. искл. (21.06.2002 N1522)

5. Для содействия подготовке и стажировке научных и научно-технических кадров в ведущих научных центрах зарубежных стран государство выделяет бюджетные средства, создавая при этом условия для привлечения денежных средств иностранных фондов,
учреждений, организаций и граждан.

6. Государство учреждает государственные и именные премиии почетные звания для лиц, внесших значительный вклад в делоразвития науки, практического применения результатов исследований имеющих заслуги в подготовке национальных научных и
научно-технических кадров.

 

�Статья 18.Защита интеллектуальной и промышленной собственности

1. Интеллектуальная и промышленная собственность, результаты иной научно-технологической деятельности, в том числе тайна способа производства являются объектами собственности государства, физического или юридического лица (лиц), и государство обеспечивает их правовую защиту.

2. Правовые и экономические отношения, связанные с созданием, защитой и использованием интеллектуальной и промышленной собственности, регулируются соответствующим законодательством Грузия, международными договорами и соглашениями.

3. Правовой режим использования результатов осуществленной в сфере науки и технологий деятельности, финансируемой из средств госбюджета, определяется соответствующим законодательством Грузия.

 

Статья 19.Информационное обеспечение общества

1. Для информационного обеспечения общества государство осуществляет диверсификационные программы, формирует государственные информационные ресурсы, участвует в создании международных банков данных и информационной сети, гарантирует доступность этой информации и право ее использования.

2. Развивая сеть соответствующих информационных структур, государство обеспечивает накопление, переработку, хранение и распространение первичной информации.

3. Регламентируют деятельность в области информационно-технической информации, в том числе доступность и распространение информации, содержащей государственную, служебную и коммерческую тайну, соответствующее законодательство Грузия, международные договоры и соглашения.

 

Статья 20. Государственная экспертиза

1. Государтвенная экспертиза проводится в целях научного обеспечения государственных научно-технологических программ (проектов) и оценки уровня научных исследований и разработок прикладного характера, технологической части строящихся производственных объектов, новой техники и технологий, прочей
научно-технической продукции и определения ожидаемых последствий их использования.

�2. Государственная экспертиза проводится при участии государственных и общественных, в том числе иностранных организаций и отдельных экспертов.

�3. Учреждения, организации и отдельные эксперты участвуют в государственной экспертизе на договорной основе, в которой определены связанные с экспертизой работы; необходимые для нее затраты должны быть предсмотрены в общих издержках финансирования, предназначенного заказчиком на научные исследования и технологическую деятельность, в свете строящихся и подлежащих реконструкции объектов.

Глава III .

Государственное содействие

развитию науки и технологий

 

Статья 21. Государственное содействие инновационной деятельности �(24.06.2016 N5504)

1. Всем учреждениям и организациям, осуществляющим деятельность в сфере
развития науки и технологий, государство предоставляет гарантию защиты инновационной деятельности независимо от формы собственности. (24.06.2016
N5504)

2. Государственные ведомства создают отраслевые фонды развития науки и технологий, а положения об этих фондах утверждает соответствующий государственный орган. (15.07.2020 N7000)

3. искл. (24.06.2016 N5504)

4. искл. (14.12.2006 N3988)

5. Органы исполнительной власти, физические и юридические лица правомочны создавать непредпринимательские (некоммерческие) юридические лица частного права, поддерживающие развитие науки и ученых. (14.12.2006 N3988)

 

Раздел III

Международное научно-технологическое сотрудничество

 

Статья 22. Государственные обязательства в области международного и межгосударственного научно-технического сотрудничества

1. Для привлечения интеллектуальной и промышленной собственности и импорта нацеленного на ее использование капитала государство создает правовые и экономические условия благоприятствования, поддерживает установление равноправных научно-технологических отношений между организациями зарубежных стран и Грузия.

2. Государство в отдельных случаях, исходя из общегосударственных интересов, субсидирует импорт новейших научных достижений и технологий, выделяет льготные кредиты на экспорт высокотехнологичной продукции и посредством целевых дотаций частично ее субсидирует.

 

Статья 23. Международное и межгосударственное� научно-технологическое сотрудничество (23.12.2005 N2469)

Международное и межгосударственное научно-технологическое сотрудничество осуществляется путем:

а) совместной работы с научными организациями, в том числе - выполнения общих научно-технологических программ (проектов), использования научных технологий и осуществления разработок, создания центров по совместному пользованию научной информацией и научным оборудованием совместными научными группами, а также организаций иной взаимоприемлемой формы;

б) обмена научно-технической информацией и использования ресурсов и баз данныхмеждународных фондов или фондов зарубежных стран;

в) проведения международных и межгосударственных научных конгрессов, конференций, симпозиумов, коллоквиумов;

г) совместной подготовки и повышения квалификации специалистов посредством обмена учеными, научно-техническими кадрами, студентами, что должно быть предусмотрено в бюджетных ассигнованиях Министерства образования, науки и молодежи Грузии. (30.11.2023 N3837, ввести в действие с 1 января 2024 года.)

 

Статья 24. Международное сотрудничество учреждений (23.12.2005 N2469)

1. Учреждения имеют право на непосредственное международное научно-технологическое сотрудничество.

2. Порядок сотрудничества научных учреждений с инностранными партнерами определяется договором, заключенным между ними, если законодательством Грузии или международным договором (соглашением) не предусмотрено иное.

 

Статья 241 . Правопреемство юридического лица публичного права � Национального научного фонда им. Шота �Руставели (28.06.2017 N1113)

Юридическое лицо публичного права � Национальный научный фонд Грузии им. Шота Руставели считать правопреемником юридического лица публичного права � Национального научного фонда им. Шота Руставели.

 

Статья 25. Заключительное положение

Правительством Грузии юридическое лицо публичного права - научно-исследовательско

учреждение может быть реорганизовано в непредпринимательское (некоммерческое)

юридическое лицо частного права, в результате чего указанное юридическое лицо будет

признано правопреемником соответствующего юридического лица публичного права.

(14.12.2006 N3988)

 

Председатель Парламента Грузии

Глава государства���� ЭДУАРД ШЕВАРДНАДЗЕ.

 

Спикер Парламента Грузии��� ВАХТАНГ ГОГУАДЗЕ.

 

Тбилиси,

22 ноября 1994 г.

N 603 �I c