Об энергоэффективности зданий

Консолидированная версия (10/06/2021 - 27/06/2024)

 

საქართველოს კანონი

 

 

შენობების ენერგოეფექტურობის შესახებ

თავი I. ზოგადი დებულებები

 

მუხლი 1. კანონის მიზანი და მოქმედების სფერო

1. ამ კანონის მიზანია ენერგორესურსების რაციონალური გამოყენების ხელშეწყობა და შენობების ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესება შენობების გარე კლიმატური და ადგილობრივი პირობების, შიდა კლიმატურ პირობებზე მოთხოვნილებისა და ხარჯეფექტურობის გათვალისწინებით.

2. ამ კანონის მოქმედება არ ვრცელდება შემდეგ შენობებზე:

ა) შენობაზე, რომელსაც საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად მინიჭებული აქვს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის სტატუსი, თუ ამ შენობის შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალურ მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა გამოიწვევს მისი განსაკუთრებული ხასიათისა და გარეგნული იერსახის ცვლილებას;

ბ) საკულტო-რელიგიური დანიშნულების შენობაზე;

გ) დროებით შენობაზე, რომელიც განკუთვნილია არაუმეტეს 2 წლის ვადით გამოყენებისთვის, სამრეწველო ობიექტზე, საამქროზე, დაბალი ენერგომოთხოვნილების მქონე არასაცხოვრებელ, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების შენობაზე;

დ) საცხოვრებელ შენობაზე, რომელიც გამოიყენება წელიწადში 4 თვეზე ნაკლები ვადით ან განკუთვნილია ამ ვადით გამოყენებისთვის;

ე) ცალკე მდგომ შენობაზე, რომლის სასარგებლო ფართობი 50 მ2-ზე ნაკლებია.

მუხლი 2. ტერმინთა განმარტება

ამ კანონის მიზნებისთვის მასში გამოყენებულ ტერმინებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:

ა) ახალი შენობა − შენობა, რომლის მშენებლობის ნებართვის მისაღებად განცხადება წარდგენილი იქნება 2022 წლის 30 ივნისის შემდეგ;

ბ) გათბობის ქვაბი − წვის კამერისა და ქვაბის კომბინირებული კორპუსი, რომელიც წვის შედეგად გამოყოფილ სითბოს სითხეს გადასცემს;

გ) განახლებადი წყაროებიდან მიღებულ ენერგიაზე მომუშავე ენერგომომარაგების დეცენტრალიზებული სისტემები − მოწყობილობები, რომლებიც საჭიროა განახლებადი წყაროებიდან ენერგიის მისაღებად და მის შესანახად  და განლაგებულია იმ შენობებში, რომლებსაც ისინი ემსახურება,  ან ამ შენობებთან ახლოს;

დ) განახლებადი წყაროებიდან მიღებული ენერგია − ენერგია, რომელიც მიღებულია არაწიაღისეული, განახლებადი წყაროებიდან, კერძოდ: ქარის, მზის, აეროთერმული, გეოთერმული, ჰიდროთერმული, ზღვის ტალღების ენერგია, ჰიდროენერგია, განახლებადი ბიომასის ენერგია, ნაგავსაყრელებიდან და ჩამდინარე წყლების გამწმენდი ნაგებობებიდან მიღებული გაზისა და ბიოგაზის ენერგია;

ე) დამოუკიდებელი ექსპერტი − სერტიფიცირებული ფიზიკური პირი ან აკრედიტებული იურიდიული პირი, რომელიც უფლებამოსილია განახორციელოს შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირება ან შენობაში გათბობის ან/და გაგრილების და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირება;

ვ) ევროპული სტანდარტი − სტანდარტიზაციის ევროპული კომიტეტის, ელექტროტექნიკური სტანდარტიზაციის ევროპული კომიტეტის ან ევროპის ტელეკომუნიკაციის სტანდარტიზაციის ინსტიტუტის სტანდარტი, რომელიც საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − საქართველოს სტანდარტებისა და მეტროლოგიის ეროვნული სააგენტოს მიერ რეგისტრირებულია სტანდარტების რეესტრში;

ზ) ენერგეტიკული გაერთიანება − ორგანიზაცია, რომელიც შექმნილია 2005 წლის ოქტომბერში ხელმოწერილი ენერგეტიკული გაერთიანების დამფუძნებელი ხელშეკრულების საფუძველზე;

თ) ენერგოეფექტურობის კლასი − შენობის ენერგოეფექტურობის აღმნიშვნელი, ადვილად აღსაქმელი საზომი, რომელიც გამოხატულია ლათინური ანბანის ასოებით ­− „A“-დან „G“-ის ჩათვლით;

ი)  ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი − შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის ამსახველი დოკუმენტი, რომელიც გაცემულია დამოუკიდებელი ექსპერტის მიერ;

კ) ეფექტური ნომინალური სიმძლავრე − თბოწარმოქმნის მაქსიმალური სიმძლავრე, რომელიც გამოხატულია კვტ-ით და რომლის მიწოდება უწყვეტი მუშაობისას მწარმოებლის მიერ განსაზღვრული და გარანტირებულია მის მიერვე მითითებული ეფექტურობის რეჟიმის დაცვის პირობებში;

ლ) ვენტილაციის სისტემა − კომპონენტების ერთობლიობა, რომლებიც საჭიროა შენობის შიდა ჰაერის დამუშავებისა და ჰაერცვლისთვის;

მ) თბური ტუმბო − მექანიზმი, დანადგარი ან მოწყობილობა, რომელიც ბუნებრივი გარემოდან, კერძოდ, წყლიდან, ჰაერიდან ან ნიადაგიდან, შენობებს ან სამრეწველო მოწყობილობებს გადასცემს სითბოს ბუნებრივი ნაკადის ისე შეცვლით, რომ იგი დაბალი ტემპერატურიდან მაღალი ტემპერატურისკენ მიედინება. რევერსულ თბურ ტუმბოს შეუძლია აგრეთვე სითბოს შენობიდან გარეთ, ბუნებრივ გარემოში გატანა;

ნ) თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობა − შენობა, რომელსაც აქვს ძალიან მაღალი ენერგოეფექტურობა და ენერგიაზე თითქმის ნულოვანი ან ძალიან მცირე მოთხოვნილება, რომლის მნიშვნელოვანი ნაწილი იმავე ადგილზე ან ახლო ტერიტორიაზე წარმოებული, განახლებადი წყაროებიდან მიღებული ენერგიით კმაყოფილდება;

ო) კოგენერაცია − ელექტროენერგიისა და თბური ენერგიის ერთდროული გამომუშავების (წარმოების) პროცესი;

პ) მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქცია − ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში აქვს ამ კანონის ან/და „ენერგოეფექტურობის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე მიღებული საქართველოს მთავრობის შესაბამისი აქტით/აქტებით განსაზღვრული ერთ-ერთი შემდეგი მნიშვნელობა:

პ.ა) შენობის გარსის ზედაპირის 25%-ზე მეტის რეკონსტრუქცია;

პ.ბ) შენობის გარსის ან ტექნიკური სისტემების ისეთი განახლება, რომლის ღირებულება აღემატება შენობის ღირებულების (არ მოიცავს იმ მიწის ღირებულებას, რომელზედაც ეს შენობაა განთავსებული) 25%-ს;

ჟ) პირველადი ენერგია − განახლებადი წყაროებიდან მიღებული ენერგია ან არაგანახლებადი წყაროებიდან მიღებული ენერგია, რომელიც არ არის მიღებული გარდაქმნის ან ერთი მდგომარეობიდან მეორეში გადაყვანის შედეგად;

რ) სამინისტრო − საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო;

ს) სასარგებლო ფართობი − შენობის ან შენობის ნაწილის ფართობი, სადაც ენერგია შიდა კლიმატის შესაქმნელად გამოიყენება;

ტ) შენობა − მთლიანი ნაგებობა (შენობის გარსის, მზიდი კონსტრუქციისა და საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების ჩათვლით), სადაც ენერგია შიდა კლიმატის შესაქმნელად, ცხელი წყლით მომარაგებისთვის და განათებისა და შენობის გამოყენებასთან დაკავშირებული სხვა პირობების/მომსახურებების უზრუნველსაყოფად გამოიყენება;

უ) შენობის გარსი − შენობის ინტეგრირებული ნაწილების ერთობლიობა, რომლებიც შენობის შიდა სივრცეს შენობის გარეთ არსებული გარემოსგან აცალკევებს;

ფ) შენობის ელემენტი − შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემა ან შენობის გარსის ნაწილი;

ქ) შენობის ენერგოეფექტურობა − შენობის დანიშნულებით გამოყენებისთვის საჭირო ენერგიაზე მოთხოვნილების დაკმაყოფილებისთვის საჭირო ენერგიის გამოთვლილი ან გაზომილი რაოდენობა, რომელიც მოიცავს გათბობისთვის, გაგრილებისთვის, ვენტილაციისთვის, წყლის გაცხელებისა და განათებისთვის მოხმარებულ და სხვა ენერგიას;

ღ) შენობის ნაწილი − შენობის სექცია, სართული ან ბინა, რომელიც შექმნილია ან გადაკეთებულია ცალკე გამოყენებისთვის;

ყ) შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემები − ტექნიკური მოწყობილობები, რომლებიც საჭიროა შენობის ან შენობის ნაწილის გათბობის, გაგრილების, ვენტილაციის, წყლის გაცხელების, განათების ან მათი კომბინაციის უზრუნველყოფისთვის;

შ) შენობის ჯამური ენერგოეფექტურობა − შენობის დანიშნულებით გამოყენებისთვის საჭირო პირველადი ენერგიის გამოთვლილი რაოდენობა, რომელიც მოიცავს გათბობისთვის, გაგრილებისთვის, ვენტილაციისთვის, წყლის გაცხელებისა და განათებისთვის მოხმარებულ და სხვა ენერგიას;

ჩ) ცენტრალური გათბობა ან ცენტრალური გაგრილება − ერთიანი ქსელით ცენტრალური წყაროდან თბური ენერგიის რამდენიმე შენობისთვის ან ადგილისთვის მიწოდება ორთქლის, ცხელი წყლის ან გაცივებული სითხის საშუალებით, სივრცის ან გათბობის ან გაგრილების პროცესის გამოსაყენებლად;

ც) ხარჯოპტიმალური დონე − ენერგოეფექტურობის დონე, რომელიც შენობის ექსპლუატაციის პერიოდში ყველაზე დაბალ დანახარჯებს განაპირობებს;

ძ) ჰაერის კონდიცირების სისტემა − იმ კომპონენტების ერთობლიობა, რომლებიც საჭიროა შენობის შიდა ჰაერის დასამუშავებლად მისაწოდებელი ჰაერის ტემპერატურის რეგულირებისთვის, ვენტილაციის (ჰაერცვლის) დონის, ტენიანობისა და ჰაერის ფილტრაციის მართვასთან შესაძლო კომბინაციით.

საქართველოს 2021 წლის 10 ივნისის კანონი №626 – ვებგვერდი,14.06.2021წ.

თავი II. შენობებისა და შენობების ნაწილების ენერგოეფექტურობის მოთხოვნები

მუხლი 3. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია

1. შენობის ენერგოეფექტურობა განისაზღვრება შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგიით დადგენილი წესით, იმ ენერგიის საანგარიშო რაოდენობის მიხედვით, რომელიც მოიხმარება წლის განმავლობაში ამ შენობის დანიშნულებით გამოყენებასთან დაკავშირებული სხვადასხვა საჭიროების დასაკმაყოფილებლად.

2. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია მტკიცდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

3. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია მოიცავს შენობის სულ მცირე შემდეგ ასპექტებს:

ა) შენობის არქიტექტურული პროექტი; შენობის მდებარეობა და ორიენტაცია, მათ შორის, გარე კლიმატური პირობების გათვალისწინებით;

ბ) მზის პასიური სისტემები;

გ) თბური სიმძლავრე, თბოიზოლაცია, პასიური სითბო, გამაგრილებელი ელემენტები, თბური ხიდები;

დ) გათბობის სისტემები, ცხელი წყლით მომარაგება;

ე) ჰაერის კონდიცირების სისტემები;

ვ) ბუნებრივი და მექანიკური ვენტილაცია;

ზ) შიდა განათების სისტემები;

თ) შიდა კლიმატური გარემო (პირობები);

ი) შიდა ენერგეტიკული დატვირთვა;

კ) განახლებადი წყაროებიდან მიღებული ენერგიის სისტემები;

ლ)  კოგენერაციით გამომუშავებული (წარმოებული) ელექტროენერგია.

4. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია გამოიყენება შემდეგი ტიპის შენობებისთვის:

ა) ინდივიდუალური საცხოვრებელი სახლი;

ბ) მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლი;

გ) ოფისი, ადმინისტრაციული შენობა;

დ) საგანმანათლებლო დაწესებულების შენობა;

ე) სამედიცინო დაწესებულების შენობა;

ვ) სასტუმრო, საზოგადოებრივი კვების ობიექტი;

ზ) სპორტული დანიშნულების შენობა;

თ) საცალო და საბითუმო ვაჭრობის შენობა;

ი) ენერგიის მომხმარებელი სხვა ტიპის შენობა.

5. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია შენობის ენერგოეფექტურობის გამჭვირვალობის უზრუნველსაყოფად განსაზღვრავს ენერგოეფექტურობის ჯამურ ინდიკატორს (EPI) − პირველადი ენერგიის წლიური მოხმარების აღმნიშვნელ ციფრულ სიდიდეს, რომელიც გამოხატულია კვტ.სთ/მ2-ით. შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგია უნდა ითვალისწინებდეს შესაბამის ეროვნულ სტანდარტს, ევროპულ სტანდარტს, ევროკომისიის 2012 წლის 16 იანვრის №244/2012 დელეგირებულ რეგულაციასა და ენერგეტიკული გაერთიანების კანონმდებლობას.

მუხლი 4. შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები

1. შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები (შემდგომ − ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები) მტკიცდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

2. ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები ვრცელდება ყველა ახალ შენობაზე, ახალი შენობის ნაწილსა და ახალი შენობის ელემენტზე, ხოლო მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქციის შემთხვევაში − აგრეთვე ყველა არსებულ შენობასა და არსებული შენობის ნაწილზე, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ამ მოთხოვნების გამოყენება შენობის ექსპლუატაციის პერიოდში ხარჯეფექტური არ იქნება.

3. ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები შესაძლებელია ხარჯოპტიმალური დონის გათვალისწინებით სხვადასხვა ტიპის შენობებისთვის ცალ-ცალკე განისაზღვროს.

4. ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები შენობის იმ ელემენტების შეცვლისას და მოდერნიზაციისას, რომლებიც ქმნის შენობის გარსს და მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს შენობის ენერგოეფექტურობაზე, განისაზღვრება ხარჯოპტიმალური დონის გათვალისწინებით.

5. ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნების ხარჯოპტიმალური დონეები გამოითვლება შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნების ხარჯოპტიმალური დონეების გამოთვლის შედარებითი მეთოდოლოგიის საფუძველზე. ამ მეთოდოლოგიის შემუშავებისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს ენერგეტიკული გაერთიანების კანონმდებლობა და შესაბამისი ეროვნული პარამეტრები.

6. ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნები უნდა გადაიხედოს რეგულარულად, არაუმეტეს 5 წლის ინტერვალით, და საჭიროების შემთხვევაში უნდა განახლდეს სამშენებლო სექტორში ტექნიკური პროგრესის შესაბამისად.

მუხლი 5. შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების ენერგოეფექტურობის მოთხოვნები

1. ახალი შენობის/არსებული შენობის ჯამური ენერგოეფექტურობის გათვალისწინებით, შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების სწორი შერჩევისა და მონტაჟის, რეგულირებისა და მართვის წესები მტკიცდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

2. შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების ენერგოეფექტურობის მოთხოვნები განისაზღვრება ახალი, შეცვლილი და მოდერნიზებული საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემებისთვის და გამოიყენება იმ შემთხვევაში, თუ მათი განხორციელება ტექნიკურად, ფუნქციურად და ეკონომიკურად შესაძლებელია.

3. შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების ენერგოეფექტურობის მოთხოვნები ეხება სულ მცირე გათბობის, ცხელი წყლით მომარაგების, ჰაერის კონდიცირებისა და ვენტილაციის დიდ სისტემებს ან ამ სისტემების კომბინაციებს.

4. ღონისძიებები, რომლებიც უზრუნველყოფს შენობის მშენებლობისას ან მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქციისას ენერგიის დაზოგვის მიზნით აღრიცხვის „ჭკვიანი“ სისტემების, აგრეთვე საჭიროების შემთხვევაში − ავტომატური კონტროლის (მართვის) სისტემების დამონტაჟების წახალისებას, განისაზღვრება ენერგოეფექტურობის ეროვნული სამოქმედო გეგმით. 

5. ახალი შენობის დაპროექტებისას ან არსებული შენობის მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქციისას შემდეგი მაღალი ენერგოეფექტურობის ალტერნატიული სისტემები შეიძლება გამოყენებულ იქნეს იმ შემთხვევაში, თუ მათი განხორციელება ტექნიკურად, ფუნქციურად, ეკონომიკურად და ეკოლოგიურად შესაძლებელია:

ა) განახლებადი წყაროებიდან მიღებულ ენერგიაზე მომუშავე ენერგომომარაგების დეცენტრალიზებული სისტემები;

ბ) კოგენერაციის სისტემები;

გ) ცენტრალური გათბობის ან ცენტრალური გაგრილების სისტემები, განსაკუთრებით − განახლებად ენერგიაზე მომუშავე სისტემები;

დ) თბური ტუმბოები.

6. ახალი შენობის სანებართვო დოკუმენტაცია უნდა შეიცავდეს მაღალი ენერგოეფექტურობის ალტერნატიული სისტემების ტექნიკური, გარემოსდაცვითი და ეკონომიკური მიზანშეწონილობის შეფასებას და შესაბამის დასაბუთებას.

მუხლი 6. თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობები

1. ყველა ის შენობა, რომლის მშენებლობის ნებართვის მისაღებად განცხადება წარდგენილი იქნება 2029 წლის 30 სექტემბრის შემდეგ, უნდა აკმაყოფილებდეს თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობის მიმართ მოთხოვნებს.

2. ყველა ის შენობა, რომელიც საჯარო დაწესებულების სარგებლობაშია ან/და საკუთრებაშია და რომლის მშენებლობის ნებართვის მისაღებად განცხადება წარდგენილი იქნება 2027 წლის 30 სექტემბრის შემდეგ, უნდა აკმაყოფილებდეს თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობის მიმართ მოთხოვნებს.

3. თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობის მიმართ მოთხოვნების დაკმაყოფილება სავალდებულო არ არის, როდესაც ამ შენობის ექსპლუატაციის პერიოდში მისი ხარჯეფექტურობის მაჩვენებელი უარყოფითია.

მუხლი 7. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირება

1. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირების წესი მტკიცდება და ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის განთავსების წესი და მასში შესატანი ინფორმაცია განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

2. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი უნდა შეიცავდეს სულ მცირე:

ა) შენობის ენერგოეფექტურობის შეფასებას და ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნების მნიშვნელობებს, რათა შენობის მესაკუთრემ და დამქირავებელმა/მოიჯარემ შეძლონ შენობის ენერგოეფექტურობის შეფასება;

ბ) რეკომენდაციებს შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის ხარჯოპტიმალური გაუმჯობესების შესახებ, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ასეთი გაუმჯობესება ენერგოეფექტურობისთვის დადგენილი მოთხოვნების მიმართ რაციონალური არ არის.

3. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირება სავალდებულოა:

ა) ახალი შენობისთვის ან შენობის ნაწილისთვის;

ბ) არსებული შენობისთვის, რომელიც იყიდება ან ქირავდება/იჯარით გაიცემა;

გ) არსებული შენობის ნაწილისთვის, რომელიც იყიდება ან ქირავდება/იჯარით გაიცემა;

დ) საჯარო დაწესებულების სარგებლობაში არსებული იმ შენობისთვის, რომლის საერთო ფართობი 500 მ²-ს აღემატება და რომელსაც ხშირად სტუმრობენ გარეშე პირები, ხოლო 2026 წლის 30 ივნისიდან − საჯარო დაწესებულების სარგებლობაში არსებული იმ შენობისთვის, რომლის საერთო ფართობი 250 მ²-ს აღემატება და რომელსაც ხშირად სტუმრობენ გარეშე პირები.

4. თუ შენობა ან შენობის ნაწილი შენობის მშენებლობის დასრულებამდე გაიყიდა ან გაქირავდა, შენობის მესაკუთრე ვალდებულია განახორციელოს შენობის სამომავლო ენერგოეფექტურობის შეფასება. ამ შემთხვევაში ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი უნდა გაიცეს არაუგვიანეს შენობის ექსპლუატაციაში მიღებისა.

5. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირება შენობის მესაკუთრის ვალდებულებაა და ხორციელდება დამოუკიდებელ ექსპერტთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე.

6. ყველა სავარაუდო მყიდველს ან დამქირავებელს/მოიჯარეს უნდა წარედგინოს მშენებარე ან აშენებული შენობის ან გასაქირავებელი/იჯარით გასაცემი შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი ან მისი ასლი, ხოლო შენობის ან შენობის ნაწილის გაყიდვის ან გაქირავების შემთხვევაში შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი უნდა გადაეცეს მყიდველს ან დამქირავებელს/მოიჯარეს.

7. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი უნდა განთავსდეს საზოგადოებისთვის თვალსაჩინო ადგილზე შემდეგ შენობებში:

ა) საჯარო დაწესებულების სარგებლობაში არსებულ იმ შენობაში, რომლის საერთო ფართობი 500 მ²-ს აღემატება და რომელსაც ხშირად სტუმრობენ გარეშე პირები, ხოლო 2026 წლის 30 ივნისიდან − საჯარო დაწესებულების სარგებლობაში არსებულ იმ შენობაში, რომლის საერთო ფართობი 250 მ²-ს აღემატება და რომელსაც ხშირად სტუმრობენ გარეშე პირები;

ბ) ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის მქონე საზოგადოებრივი დანიშნულების იმ შენობაში, რომლის საერთო ფართობი 500 მ²-ს აღემატება და რომელსაც ხშირად სტუმრობენ გარეშე პირები.

8. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში მოცემული ენერგოეფექტურობის ინდიკატორის ან კლასის შესახებ ინფორმაცია შეტანილი უნდა იქნეს შესაბამის სარეკლამო-კომერციულ განცხადებაში, როდესაც იყიდება ან/და ქირავდება/იჯარით გაიცემა:

ა) ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის მქონე შენობა;

ბ) შენობის ნაწილი, რომელსაც არ აქვს ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი, მაგრამ ეს არის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის მქონე შენობა;

გ) ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის მქონე შენობის ნაწილი.

9. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის მოქმედების ვადაა 10 წელი.

მუხლი 8. შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირება

1. შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების რეგულარული ინსპექტირების წესები მტკიცდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

2. რეგულარული ინსპექტირების ობიექტებია 70 კვტ-ზე მეტი ეფექტური ნომინალური სიმძლავრის გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ხელმისაწვდომი ნაწილები. მათი ინსპექტირება რეგულირდება ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ნორმატიული აქტით.

3. ინსპექტირება უნდა მოიცავდეს ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ეფექტურობისა და სიმძლავრის შეფასებას შენობის გათბობისა და გაგრილების მოთხოვნების მიმართ. სიმძლავრის განმეორებით შეფასება გათბობის/ჰაერის კონდიცირების სისტემაში ცვლილების განხორციელებამდე ან შენობის გათბობის/გაგრილების მოთხოვნების შეცვლამდე საჭირო არ არის.

4. შენობაში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირება შენობის მესაკუთრის ვალდებულებაა და ხორციელდება დამოუკიდებელ ექსპერტთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე.

5. შენობაში გათბობის/ჰაერის კონდიცირების სისტემების ყოველი ინსპექტირების შემდეგ უნდა შედგეს გათბობის/ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიში. ეს ანგარიში გადაეცემა შენობის მესაკუთრეს ან დამქირავებელს/მოიჯარეს. ინსპექტირების ანგარიში მოიცავს ინსპექტირების შედეგებს და ინსპექტირებული სისტემების ენერგოეფექტურობის ხარჯეფექტური გაუმჯობესების შესახებ რეკომენდაციებს.

6. საქართველოს მთავრობა უფლებამოსილია ამ მუხლის პირველი−მე-3 პუნქტებით გათვალისწინებული ინსპექტირების ალტერნატივის სახით შეიმუშაოს რეკომენდაციები გათბობის ქვაბის გამოცვლის, გათბობის სისტემაში სხვადასხვა ცვლილების განხორციელებისა და გათბობის ქვაბის ეფექტურობისა და სიმძლავრის შესაფასებლად საკითხის ალტერნატიული გადაწყვეტის − ალტერნატიული ღონისძიებების გამოყენების შესახებ.

7. გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ალტერნატიული ღონისძიებების გამოყენების შემთხვევაში უნდა მომზადდეს ანგარიში ამ ღონისძიებების შედეგების რეგულარულ შემოწმებასთან შესაბამისობის შესახებ და იგი უნდა წარედგინოს ენერგეტიკული გაერთიანების სამდივნოს.

მუხლი 9. დამოუკიდებელი ექსპერტი

1. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირებას და შენობაში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირებას ახორციელებს დამოუკიდებელი ექსპერტი.

2. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატების გამცემი და შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების განმახორციელებელი დამოუკიდებელი ექსპერტის აკრედიტაციისა და სერტიფიცირების წესები და მონიტორინგისა და რეგისტრაციის წესები მტკიცდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

3. ფიზიკური პირისთვის გაცემული სერტიფიკატი მოქმედებს გაცემიდან 4 წლის განმავლობაში, ხოლო იურიდიული პირის აკრედიტაციის ვადაა 4 წელი. სერტიფიკატის ან აკრედიტაციის ვადის გასვლის შემდეგ პირს უფლება აქვს, გაიაროს ხელახალი სერტიფიცირება ან აკრედიტაცია.

4. დამოუკიდებელ ექსპერტს, რომელსაც გაუუქმდა სერტიფიკატი ან აკრედიტაცია, უფლება აქვს, ხელახალი სერტიფიცირება ან აკრედიტაცია გაიაროს სერტიფიკატის ან აკრედიტაციის გაუქმებიდან არაუადრეს 6 თვისა.

5. სამინისტრო ქმნის, აახლებს და თავის ოფიციალურ ვებგვერდზე აქვეყნებს დამოუკიდებელი ექსპერტების შესახებ მონაცემთა ბაზას.

6. დამოუკიდებლობისა და მიუკერძოებლობის უზრუნველსაყოფად პირს, რომელიც შენობის დაპროექტებისა და მშენებლობის ან/და ფუნქციონირების პროცესში მონაწილეობდა ან მონაწილეობს, არ აქვს უფლება, განახორციელოს ამ შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირება და მოამზადოს აღნიშნულ შენობაში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიში. ამ პუნქტის მიზნებისთვის ასეთ პირად მიიჩნევა:

ა) შენობის დამპროექტებელი;

ბ) დეველოპერი, მშენებელი ან/და შენობის ენერგოეფექტურობის უზრუნველსაყოფად დანადგარებისა და ტექნიკური მოწყობილობების მიმწოდებელი;

გ) შენობის მოვლასა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების გამართულობის უზრუნველყოფაში მონაწილე პირი;

დ) შენობაში ენერგოდამზოგავი ღონისძიებების განმახორციელებელი პირი.

მუხლი 10. დამოუკიდებელი და მიუკერძოებელი შემოწმება

1. დამოუკიდებელი ექსპერტის მიერ გაცემული შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატები და შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშები ექვემდებარება შემოწმებასა და გადამოწმებას.

2. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების შემოწმებისა და გადამოწმების წესები მტკიცდება საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტით.

3. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების რეესტრს და დამოუკიდებელი ექსპერტების შესახებ მონაცემთა ბაზას ქმნის და მათი წარმოების წესს ამტკიცებს სამინისტრო.

4. დამოუკიდებელი ექსპერტი ვალდებულია სამინისტროს ელექტრონული ფორმით წარუდგინოს შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი ან/და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიში და ამ სერტიფიკატის ან/და ანგარიშის მოსამზადებლად გამოყენებული მონაცემები.

5. დამოუკიდებელმა ექსპერტმა ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი ან/და ინსპექტირების ანგარიში სამინისტროს უნდა წარუდგინოს მომზადებიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში.

6. სამინისტრო ვალდებულია ამ მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებული ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი ან/და ინსპექტირების ანგარიში მიღებიდან 5 სამუშაო დღის ვადაში შეიტანოს შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების რეესტრში.

7. სამინისტრო შემთხვევითი შერჩევის პრინციპით ამოწმებს შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების რეესტრში შეტანილ შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებსა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშებს. შემოწმებული ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და ინსპექტირების ანგარიშების რაოდენობა წლიურად გაცემული ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და ინსპექტირების ანგარიშების რაოდენობის მნიშვნელოვან პროცენტს უნდა შეადგენდეს. ყოველწლიურად შესამოწმებელი ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და ინსპექტირების ანგარიშების პროცენტული რაოდენობა განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

8. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატი მოწმდება ერთ-ერთი შემდეგი მეთოდით; კერძოდ, ხდება:

ა) შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში შეტანილი მონაცემებისა და შედეგების შემოწმება;

ბ) შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში შეტანილი მონაცემების შემოწმება, შედეგების გადამოწმება და შესაბამისი რეკომენდაციების გაცემა;

გ) შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში შეტანილი მონაცემების სრული შემოწმება, შედეგების სრული გადამოწმება, შესაბამისი რეკომენდაციების გაცემა და შენობის ადგილზე დათვალიერება.

9. შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატების შემოწმებასა და გადამოწმებასთან დაკავშირებული საკითხები დეტალურად რეგულირდება საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით.

მუხლი 11. საინფორმაციო და წამახალისებელი ფინანსური ღონისძიებები

1. საქართველოს მთავრობა შენობების ენერგოეფექტურობის გასაუმჯობესებელი ღონისძიებების განხორციელების წახალისების მიზნით უზრუნველყოფს:

ა) შენობების მესაკუთრეებისა და დამქირავებლებისთვის/ მოიჯარეებისთვის შენობების ენერგოეფექტურობის, შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატების, გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების, შენობების ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესების ხარჯეფექტური საშუალებებისა და არსებული ფინანსური ინსტრუმენტების შესახებ ინფორმაციის, მეთოდოლოგიური მასალებისა და სახელმძღვანელოების მომზადებასა და გავრცელებას;

ბ) შენობების ენერგოეფექტურობის სფეროში მომუშავე ექსპერტებისთვის შესაბამისი ტრენინგების, სერტიფიცირებისა და აკრედიტაციის შესახებ გზამკვლევებისა და სხვა ინფორმაციის ხელმისაწვდომობას;

გ) საჯარო დაწესებულებების სარგებლობაში არსებული შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებში შეტანილი რეკომენდაციების განსახორციელებლად საჭირო ღონისძიებების შესაბამის ეროვნულ გეგმებში ასახვას;

დ) ყოველ 3 წელიწადში შენობების ენერგოეფექტურობის წამახალისებელი ღონისძიებებისა და ინსტრუმენტების ნუსხის შედგენას, მათ შორის, იმ ფინანსური ინსტრუმენტების განსაზღვრას, რომლებიც ხელს შეუწყობს შენობების ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესებას, და განახლებას.

2. შენობის მშენებლობისას ან მნიშვნელოვანი რეკონსტრუქციისას ენერგოეფექტურობის წამახალისებელი ღონისძიებების შეთავაზების დროს გათვალისწინებული უნდა იქნეს ხარჯოპტიმალური დონე.

თავი III. პასუხისმგებლობა ამ კანონით დადგენილი მოთხოვნების დარღვევისთვის

მუხლი 12. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირების ან შენობის სამომავლო ენერგოეფექტურობის შეფასების განუხორციელებლობა

1. ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-3 პუნქტით გათვალისწინებული შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირების განუხორციელებლობა გამოიწვევს შესაბამისად შენობის ან შენობის ნაწილის მესაკუთრის დაჯარიმებას:

ა) 150 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 300 ლარის ოდენობით;

ბ) 150 მ2-დან 250 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 500 ლარის ოდენობით;

გ) 250 მ2-დან 500 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 800 ლარის ოდენობით;

დ) 500 მ2 ან 500 მ2-ზე მეტი შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 1500 ლარის ოდენობით.

2. ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული სამომავლო ენერგოეფექტურობის შეფასების განუხორციელებლობა გამოიწვევს შენობის მესაკუთრის დაჯარიმებას:

ა) 150 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 300 ლარის ოდენობით;

ბ) 150 მ2-დან 250 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 500 ლარის ოდენობით;

გ) 250 მ2-დან 500 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 800 ლარის ოდენობით;

დ) 500 მ2 ან 500 მ2-ზე მეტი შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 1500 ლარის ოდენობით.

3. იგივე ქმედება, ჩადენილი განმეორებით, გამოიწვევს დაჯარიმებას პირველად დაკისრებული ჯარიმის თანხის გაორმაგებული ოდენობით.

მუხლი 13. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის წარდგენის ან/და გადაცემის წესების დარღვევა

1. ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-6 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის წარუდგენლობა ან/და ამ სერტიფიკატის გადაუცემლობა გამოიწვევს შენობის მესაკუთრის გაფრთხილებას, ხოლო მისი გაფრთხილებიდან 10 დღის ვადაში დარღვევის გამოუსწორებლობა − დაჯარიმებას:

ა) 150 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 300 ლარის ოდენობით;

ბ) 150 მ2-დან 250 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 500 ლარის ოდენობით;

გ) 250 მ2-დან 500 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 800 ლარის ოდენობით;

დ) 500 მ2 ან 500 მ2-ზე მეტი შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 1500 ლარის ოდენობით.

2. იგივე ქმედება, ჩადენილი განმეორებით, გამოიწვევს დაჯარიმებას პირველად დაკისრებული ჯარიმის თანხის გაორმაგებული ოდენობით.

მუხლი 14. შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის საზოგადოებისთვის თვალსაჩინო ადგილზე განუთავსებლობა

1. ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-7 პუნქტით გათვალისწინებული შენობის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის საზოგადოებისთვის თვალსაჩინო ადგილზე განუთავსებლობა გამოიწვევს შენობის მესაკუთრის ან დამქირავებლის/მოიჯარის გაფრთხილებას, ხოლო მისი გაფრთხილებიდან 10 დღის ვადაში დარღვევის გამოუსწორებლობა − დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით.

2. იგივე ქმედება, ჩადენილი განმეორებით, გამოიწვევს დაჯარიმებას პირველად დაკისრებული ჯარიმის თანხის გაორმაგებული ოდენობით.

მუხლი 15. შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში მოცემული ენერგოეფექტურობის ინდიკატორის ან კლასის შესახებ ინფორმაციის შენობის ან შენობის ნაწილის გაყიდვის ან/და გაქირავების/იჯარით გაცემის თაობაზე სარეკლამო-კომერციულ განცხადებაში შეუტანლობა

1. ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-8 პუნქტით გათვალისწინებული შენობის ან შენობის ნაწილის ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატში მოცემული ენერგოეფექტურობის ინდიკატორის ან კლასის შესახებ ინფორმაციის შენობის ან შენობის ნაწილის გაყიდვის ან/და გაქირავების/იჯარით გაცემის თაობაზე სარეკლამო-კომერციულ განცხადებაში შეუტანლობა გამოიწვევს შენობის მესაკუთრის დაჯარიმებას 200 ლარის ოდენობით.

2. იგივე ქმედება, ჩადენილი განმეორებით, გამოიწვევს დაჯარიმებას პირველად დაკისრებული ჯარიმის თანხის გაორმაგებული ოდენობით.

მუხლი 16. გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების განუხორციელებლობა

1. ამ კანონის მე-8 მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების განუხორციელებლობა გამოიწვევს შენობის მესაკუთრის დაჯარიმებას:

ა) 150 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 300 ლარის ოდენობით;

ბ) 150 მ2-დან 250 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 500 ლარის ოდენობით;

გ) 250 მ2-დან 500 მ2-მდე შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 800 ლარის ოდენობით;

დ) 500 მ2 ან 500მ2-ზე მეტი შენობის ან შენობის ნაწილის შემთხვევაში − 1500 ლარის ოდენობით.

2. იგივე ქმედება, ჩადენილი განმეორებით, გამოიწვევს დაჯარიმებას პირველად დაკისრებული ჯარიმის თანხის გაორმაგებული ოდენობით.

მუხლი 17. დამოუკიდებელი ექსპერტის პასუხისმგებლობა

1. ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის გაცემასთან დაკავშირებით ამ კანონითა და საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით დადგენილი მოთხოვნების დარღვევა გამოიწვევს დამოუკიდებელი ექსპერტის გაფრთხილებას, ხოლო იმავე ქმედების განმეორებით ჩადენა − მისთვის შესაბამისი სერტიფიკატის/აკრედიტაციის გაუქმებას.

2. ამ კანონის მე-8 მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებული გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშის გადაცემის წესების დარღვევა გამოიწვევს დამოუკიდებელი ექსპერტის გაფრთხილებას, ხოლო იმავე ქმედების განმეორებით ჩადენა − მისთვის შესაბამისი სერტიფიკატის/აკრედიტაციის გაუქმებას. 

3. ამ კანონის მე-10 მუხლის მე-5 პუნქტით დადგენილ ვადაში ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატის ან/და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშის სამინისტროსთვის წარუდგენლობა გამოიწვევს დამოუკიდებელი ექსპერტის გაფრთხილებას, ხოლო იმავე ქმედების განმეორებით ჩადენა − მისთვის შესაბამისი სერტიფიკატის/აკრედიტაციის გაუქმებას.

მუხლი 18. ჯარიმის დაკისრებისა და გადახდის წესი

1. დამრღვევის დაჯარიმების შესახებ ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმს ადგენს სამინისტრო.

2. დამრღვევმა ჯარიმა უნდა გადაიხადოს საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტში, დაჯარიმების შესახებ დადგენილების მისთვის ჩაბარებიდან 30 კალენდარული დღის ვადაში.

3. დაკისრებული ჯარიმის გადაუხდელობის შემთხვევაში დამრღვევს ამ მუხლის მე-2 პუნქტით დადგენილი ვადის გასვლის შემდეგ დაეკისრება საურავი ჯარიმის თანხის ოდენობით და მის გადასახდელად განესაზღვრება 30 კალენდარული დღის ვადა.

4. ამ მუხლის მე-2 და მე-3 პუნქტებით გათვალისწინებული ჯარიმისა და საურავის გადაუხდელობის შემთხვევაში დაჯარიმების შესახებ დადგენილება დაუყოვნებლივ მიექცევა აღსასრულებლად „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.

თავი IV. გარდამავალი და დასკვნითი დებულებები

მუხლი 19. გარდამავალი დებულებები

1. საქართველოს მთავრობამ უზრუნველყოს:

ა) 2021 წლის 30 ივნისამდე:

ა.ა) შენობების ენერგოეფექტურობის გამოთვლის ეროვნული მეთოდოლოგიის დამტკიცება;

ა.ბ) შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნების დამტკიცება;

ა.გ) შენობების, შენობების ნაწილების ან შენობების ელემენტების ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნების ხარჯოპტიმალური დონეების გამოთვლის შედარებითი მეთოდოლოგიის დამტკიცება;

ა.დ) ენერგოეფექტურობის გამოსათვლელი ერთი ან რამდენიმე პროგრამის შემუშავებისა და გამოყენების წესის დამტკიცება;

ა.ე) ახალი შენობის/არსებული შენობის ჯამური ენერგოეფექტურობის გათვალისწინებით, შენობის საინჟინრო-ტექნიკური უზრუნველყოფის სისტემების სწორი შერჩევისა და მონტაჟის, რეგულირებისა და მართვის წესების დამტკიცება;

ბ) 2022 წლის 1 იანვრამდე:

ბ.ა) შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიცირების წესის დამტკიცება;

ბ.ბ) შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების რეგულარული ინსპექტირების წესის დამტკიცება;

ბ.გ) შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატების გამცემი და შენობებში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების განმახორციელებელი დამოუკიდებელი ექსპერტის აკრედიტაციისა და სერტიფიცირების წესების დამტკიცება;

ბ.დ) შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების შემოწმებისა და გადამოწმების წესების დამტკიცება;

გ) 2023 წლის 30 ივნისამდე − თითქმის ნულოვანი ენერგომოხმარების შენობების რაოდენობის გაზრდის ეროვნული გეგმის დამტკიცება.

2. 2022 წლის 1 იანვრამდე სამინისტრომ უზრუნველყოს შენობების ენერგოეფექტურობის სერტიფიკატებისა და გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ანგარიშების რეესტრისა და დამოუკიდებელი ექსპერტების შესახებ მონაცემთა ბაზის წარმოების წესის დამტკიცება.

3. 2024 წლის 30 მარტისთვის სამინისტრომ ენერგეტიკული გაერთიანების სამდივნოს წარუდგინოს:

ა) პირველი ანგარიში მინიმალური ენერგოეფექტურობის ხარჯოპტიმალური დონის ანალიზის შესახებ;

ბ) ანგარიში გათბობისა და ჰაერის კონდიცირების სისტემების ინსპექტირების ალტერნატიული ღონისძიებების შედეგების რეგულარულ შემოწმებასთან შესაბამისობის შესახებ.

მუხლი 20. კანონის ამოქმედება

1. ეს კანონი, გარდა ამ კანონის მე-4, მე-5, მე-7, მე-8, მე-10 და მე-12−მე-18 მუხლებისა, ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.

2. ამ კანონის მე-4 და მე-5 მუხლები ამოქმედდეს 2022 წლის 30 ივნისიდან.

3. ამ კანონის მე-7 და მე-12−მე-15 მუხლები ამავე კანონის მე-7 მუხლის  მე-3 პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული სახელმწიფო ორგანოს სარგებლობაში არსებული იმ შენობის მიმართ, რომლის საერთო ფართობი 500 მ2-ს აღემატება, ამოქმედდეს 2022 წლის 30 ივნისიდან.

4. ამ კანონის მე-10, მე-17 და მე-18 მუხლები ამოქმედდეს 2022 წლის 30 ივნისიდან.

5. ამ კანონის მე-7 და მე-12−მე-15 მუხლები (გარდა ამ კანონის მე-7 მუხლის მე-3 პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული სახელმწიფო ორგანოს სარგებლობაში არსებული იმ შენობის მიმართ ამოქმედებისა, რომლის საერთო ფართობი 500 მ2-ს აღემატება) და მე-8 და მე-16 მუხლები ამოქმედდეს 2023 წლის 30 ივნისიდან.

საქართველოს 2021 წლის 10 ივნისის კანონი №626 – ვებგვერდი,14.06.2021წ.


საქართველოს პრეზიდენტისალომე ზურაბიშვილი

 

 

თბილისი,

21 მაისი 2020 წ.

N5900-სს

Контролный текст по состоянию на 10.06.2021 N626

 

Закон Грузии

 

Об энергоэффективности зданий

 

Глава I. Общие положения

 

Статья 1. Цели и сфера действия Закона

1. Целями настоящего Закона являются содействие рациональному использованию энергоресурсов и улучшение энергоэффективности зданий с учетом наружных климатических и местных условий зданий, спроса на внутренние климатические условия и эффективности расходования.

2. Действие настоящего Закона не распространяется на следующие здания:

а) на здания, которым в соответствии с законодательством Грузии присвоен статус памятника культурного наследия, если обеспечение соответствия этих зданий минимальным требованиям к энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий вызовет изменение их особого характера и внешнего облика;

б) на здания культового и религиозного назначения;

в) на временные здания, предназначенные для использования не более чем на 2-годичный срок, промышленные объекты, цехи, нежилые здания с низким энергопотреблением, здания сельскохозяйственного назначения;

г) на жилые здания, используемые на срок менее 4 месяцев в течение года или предназначенные для использования на указанный срок;

д) на отдельно стоящие здания, полезная площадь которых менее 50 м2.

 

Статья 2. Разъяснение терминов

Для целей настоящего Закона используемые в нем термины имеют следующие значения:

а) новое здание – здание, заявление на получение разрешения на строительство которого будет подано после 30 июня 2022 года; (10.06.2021 N626)

б) отопительный котел – комбинированный корпус камеры сгорания и котла, осуществляющий передачу теплоты, выделяющейся в результате сгорания, жидкости;

в) децентрализованные системы энергоснабжения, работающие на энергии из возобновляемых источников, – устройства, необходимые для получения энергии из возобновляемых источников и ее сохранения и расположенные в зданиях, которых они обслуживают, или поблизости от этих зданий;

г) энергия из возобновляемых источников – энергия, получаемая из не связанных с ископаемыми, возобновляемых источников, в частности: энергия ветра, солнечная, аэротермическая, геотермическая, гидротермическая энергия, энергия морских волн, энергия возобновляемой биомассы, энергия газа и биогаза, получаемая на мусорных свалках и очистных сооружениях сточных вод;

д) независимый эксперт – сертифицированное физическое лицо или аккредитованное юридическое лицо, уполномоченное осуществлять сертификацию энергоэффективности зданий или инспектирование систем отопления или (и) охлаждения и кондиционирования воздуха в зданиях;

е) европейский стандарт – стандарт Европейского комитета стандартизации, Европейского комитета электротехнической стандартизации или Европейского института стандартизации телекоммуникаций, зарегистрированный в Реестре стандартов юридическим лицом публичного права – Национальным агентством по стандартам и метрологии Грузии;

ж) энергетическое сообщество – организация, созданная на основе договора, учреждающего энергетическое сообщество, подписанного в октябре 2005 года;

з) класс энергоэффективности – легкая для восприятия мера, обозначающая энергоэффективность зданий, выраженная буквами латинского алфавита – от «А» до «G» включительно;

и) сертификат энергоэффективности – выданный независимым экспертом документ, отражающий энергоэффективность зданий или частей зданий;

к) эффективная номинальная мощность – максимальная мощность тепловыделения, выраженная в киловаттах, подача которой во время непрерывной работы определена и гарантирована производителем в условиях соблюдения им же указанного режима эффективности;

л) вентиляционная система – совокупность компонентов, необходимых для обработки внутреннего воздуха и процесса воздухообмена в здании;

м) тепловой насос – механизм, установка или оборудование, которое из естественной среды, в частности, воды, воздуха или почвы, передает зданиям или промышленным устройствам тепло с изменением его естественного потока таким образом, что тепло течет от места с низкой температурой к месту с высокой температурой. Реверсивный тепловой насос может также выводить тепло из здания наружу, в естественную среду;

н) здание с почти нулевым энергопотреблением – здание с очень высокой энергоэффективностью, имеющее нулевую или очень низкую потребность в подаче энергии, значительная часть которого потребляет производимую на месте или близлежащей территории энергию из возобновляемых источников;

о) когенерация –      процесс совместной выработки (производства) электрической и тепловой энергии;

п) значительная реконструкция – в каждом конкретном случае имеет одно из следующих значений, определенных соответствующим актом/соответствующими актами Правительства Грузии, принятыми на основании настоящего Закона или (и) Закона Грузии «Об энергоэффективности»:

п.а) реконструкция более 25 процентов поверхности оболочки здания;

п.б) обновление оболочки или технических систем здания, стоимость которого превышает 25 процентов стоимости здания (не включая стоимость земли, на которой находится это здание);

р) первичная энергия – энергия из возобновляемых источников или энергия из невозобновляемых источников, которая не была получена в результате преобразования или перевода из одного состояния в другое;

с) Министерство – Министерство экономики и устойчивого развития Грузии;

т) полезная площадь – площадь здания или части здания, на которой энергия используется для создания внутреннего климата;

у) здание – целое здание (включая оболочку здания, конструкции и системы инженерно-технического обеспечения), в котором энергия используется для создания внутреннего климата, горячего водоснабжения, обеспечения освещения и других условий/услуг, связанных с использованием здания;

ф) оболочка здания – совокупность интегрированных частей здания, отделяющих внутреннее пространство здания от наружной среды;

х) элемент здания – система инженерно-технического обеспечения или часть оболочки здания;

ц) энергоэффективность здания – вычисленное или измеренное количество энергии, необходимой для удовлетворения потребности в энергии для использования здания по назначению, включающее энергию на отопление, охлаждение, вентиляцию, нагрев воды и освещение, а также другую энергию;

ч) часть здания – секция здания, этаж или квартира в здании, созданная или переделанная для отдельного использования;

ш) системы инженерно-технического обеспечения здания – технические устройства, необходимые для обеспечения отопления, охлаждения, вентиляции, нагрева воды, освещения или их комбинации в здании или части здания;

щ) суммарная энергоэффективность здания – вычисленное количество первичной энергии, необходимой для использования здания по назначению, включающее энергию на отопление, охлаждение, вентиляцию, нагрев воды и освещение, а также другую энергию;

ы) центральное отопление или центральное охлаждение – подача из центрального источника через единую сеть тепловой энергии нескольким зданиям или в несколько мест с помощью пара, горячей воды или охлажденной жидкости, для использования пространства или осуществления процесса обогрева или охлаждения;

э) оптимальный уровень расходов – уровень энергоэффективности, обусловливающий наиболее низкие затраты энергии в период эксплуатации здания;

ю) система кондиционирования воздуха – совокупность компонентов, необходимых для регулирования температуры воздуха, подаваемого для обработки внутреннего воздуха в здании, в возможной комбинации с управлением уровнем вентиляции (воздухообмена), влажностью и фильтрацией воздуха.

 

Глава II. Требования к энергоэффективности зданий и частей зданий

 

Статья 3. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий

1. Энергоэффективность здания определяется в порядке, установленном Национальной методологией расчета энергоэффективности зданий, по отчетному количеству энергии, потребляемой для удовлетворения различных нужд, связанных с использованием этого здания по назначению.

2. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий утверждается нормативным актом Правительства Грузии.

3. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий включает, как минимум, следующие аспекты здания:

а) архитектурный проект здания; расположение и ориентация здания, в том числе, с учетом наружных климатических условий;

б) пассивные солнечные системы;

в) системы отопления, горячее водоснабжение;

г) системы кондиционирования воздуха;

д) естественная и механическая вентиляция;

е) системы внутреннего освещения;

ж) внутренняя климатическая среда (условия);

з) внутренняя энергетическая нагрузка;

и) системы энергии, получаемой из возобновляемых источников;

к) электроэнергия, вырабатываемая (производимая) в результате когенерации.

4. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий применяется для зданий следующих типов:

а) индивидуальные жилые дома;

б) многоквартирные жилые дома;

в) офисы, административные здания;

г) здания образовательных учреждений;

д) здания медицинских учреждений;

е) гостиницы, объекты общественного питания;

ж) здания спортивного назначения;

з) здания розничной и оптовой торговли;

и) потребляющие энергию здания других типов.

5. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий для обеспечения прозрачности энергоэффективности здания определяет суммарный индикатор энергоэффективности (EPI) – цифровую величину, обозначающую годовое потребление первичной энергии, которая выражается в кВт.ч/м2. Национальная методология расчета энергоэффективности зданий должна предусматривать соответствующий национальный стандарт, европейский стандарт, делегированную регуляцию Еврокомиссии от 16 января 2012 года№ 244/2012 и законодательство энергетического сообщества.

 

Статья 4. Минимальные требования к энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий

1. Минимальные требования к энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий (далее – минимальные требования энергоэффективности) утверждаются нормативным актом Правительства Грузии.

2. Минимальные требования энергоэффективности распространяются на все новые здания, части новых зданий и элементы новых зданий, а в случае значительной реконструкции – также на все существующие здания и части существующих зданий, кроме случая, когда применение указанных требований исключает эффективность расходования в период эксплуатации здания.

3. Минимальные требования энергоэффективности с учетом оптимального уровня расходов могут определяться для зданий различных типов отдельно.

4. Минимальные требования энергоэффективности при изменении и модернизации элементов здания, образующих оболочку здания и оказывающих значительное влияние на энергоэффективность здания, определяются с учетом оптимального уровня расходов.

5. Оптимальные уровни расходов при минимальных требованиях энергоэффективности вычисляются на основе сравнительной методологии расчета оптимальных уровней расходов при минимальных требованиях энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий. При разработке этой методологии должны предусматриваться законодательство энергетического сообщества и соответствующие национальные параметры.

6. Минимальные требования энергоэффективности должны пересматриваться регулярно, не чаще чем с 5-летним интервалом, и в случае необходимости обновляться в соответствии с техническим прогрессом в строительном секторе.

 

Статья 5. Требования к энергоэффективности систем  инженерно-технического обеспечения зданий

1. Правила правильного выбора и монтажа, регулирования и управления системами инженерно-технического обеспечения зданий с учетом суммарной энергоэффективности новых зданий/существующих зданий утверждаются нормативным актом Правительства Грузии.

2. Требования к энергоэффективности систем инженерно-технического обеспечения зданий определяются для новых, измененных и модернизированных систем инженерно-технического обеспечения в случае, если их осуществление технически, функционально и экономически представляется возможным.

3. Требования к энергоэффективности систем инженерно-технического обеспечения зданий касаются, как минимум, больших систем отопления, горячего водоснабжения, кондиционирования воздуха и вентиляции или комбинаций этих систем.

4. Мероприятия по обеспечению поощрения монтажа «умных» систем учета энергии, а также в случае необходимости – систем автоматического контроля (управления) в целях энергосбережения при строительстве или значительной реконструкции зданий, определяются Национальным планом действий по энергоэффективности.

5. При проектировании новых зданий или значительной реконструкции существующих зданий следующие альтернативные системы с высокой энергоэффективностью могут использоваться в случае, если их осуществление технически, функционально и экономически представляется возможным:

а) децентрализованные системы энергоснабжения, работающие на энергии из возобновляемых источников;

б) системы когенерации;

в) системы центрального отопления или центрального охлаждения, особенно – системы, работающие на возобновляемой энергии;

г) тепловые насосы.

6. Разрешительная документация новых зданий должна содержать оценку технической, природоохранной и экономической целесообразности альтернативных систем с высокой энергоэффективностью и соответствующее обоснование.

 

Статья 6. Здания с почти нулевым энергопотреблением

1. Все здания, заявления на получение разрешения на строительство которых будет подано после 30 сентября 2029 года, должны удовлетворять требования в отношении зданий с почти нулевым энергопотреблением.

2. Все здания, находящиеся в пользовании или (и) собственности публичных учреждений, заявления на получение разрешения на строительство которых будет подано после 30 сентября 2027 года, должны удовлетворять требования в отношении зданий с почти нулевым энергопотреблением.

3. Удовлетворение требований к зданиям с почти нулевым энергопотреблением не является обязательным в случае, когда показатели эффективности расходования в отношении этих зданий в период их эксплуатации являются отрицательными.

 

Статья 7. Сертификация энергоэффективности зданий

1. Порядок сертификации энергоэффективности зданий утверждается, а также порядок размещения сертификата энергоэффективности и вносимая в него информация определяются нормативным актом Правительства Грузии.

2. Сертификат энергоэффективности здания или части здания должен содержать, как минимум:

а) оценку энергоэффективности здания и значения минимальных требований энергоэффективности, чтобы собственник и наниматель/арендатор здания смогли оценить энергоэффективность здания;

б) рекомендации по улучшению оптимального уровня расходов энергоэффективности здания или части здания, кроме случаев, когда такое улучшение не является рациональным в отношении установленных требований энергоэффективности.

3. Сертификация энергоэффективности зданий или частей зданий является обязательной:

а) для новых зданий или частей зданий;

б) для существующих зданий, которые продаются или сдаются в наем/в аренду;

в) для частей существующих зданий, которые продаются или сдаются в наем/в аренду;

г) для тех зданий, находящихся в пользовании публичных учреждений, общая площадь которых превышает 500 м2 и которые часто посещают посторонние лица, а с 30 июня 2026 года – для тех зданий, находящихся в пользовании публичных учреждений, общая площадь которых превышает 250 м2 и которые часто посещают посторонние лица.

4. Если здание или часть здания продана или сдана в наем до завершения строительства здания, собственник здания обязан осуществить последующую оценку энергоэффективности здания. В таком случае сертификат энергоэффективности должен быть выдан не позднее приемки здания в эксплуатацию.

5. Сертификация энергоэффективности здания является обязательством собственника здания и осуществляется на основе договора, заключенного с независимым экспертом.

6. Всем предполагаемым покупателям или нанимателям/арендаторам должен быть представлен сертификат энергоэффективности строящегося или построенного здания либо здания, подлежащего сдаче в наем/в аренду, или части здания либо его копия, а в случае продажи или сдачи в наем здания или части здания сертификат энергоэффективности здания или части здания должен быть передан покупателю или нанимателю/арендатору.

7. Сертификат энергоэффективности здания должен размещаться на видном для общественности месте в следующих зданиях:

а) в тех зданиях, находящихся в пользовании публичных учреждений, общая площадь которых превышает 500 м2 и которые часто посещают посторонние лица, а с 30 июня 2026 года – в тех зданиях, находящихся в пользовании публичных учреждений, общая площадь которых превышает 250 м2 и которые часто посещают посторонние лица;

б) в зданиях общественного назначения, имеющих сертификат энергоэффективности, общая площадь которых превышает 500 м2 и которые часто посещают посторонние лица.

8. Информация об индикаторе или классе энергоэффективности, содержащаяся в сертификате энергоэффективности здания или части здания, должна вноситься в соответствующее рекламно-коммерческое заявление, когда продается или (и) сдается в наем/аренду:

а) здание, имеющее сертификат энергоэффективности;

б) часть здания, не имеющая сертификата энергоэффективности, но само здание является зданием, имеющим сертификат энергоэффективности;

в) часть здания, имеющая сертификат энергоэффективности.

9. Срок действия сертификата энергоэффективности здания составляет 10 лет.

 

Статья 8. Инспектирование систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях

1. Правила регулярного инспектирования систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях утверждаются нормативным актом Правительства Грузии.

2. Объектами регулярного инспектирования являются доступные части систем отопления и кондиционирования воздуха эффективной номинальной мощностью более 70 кВт. Их инспектирование регулируется нормативным актом, предусмотренным пунктом первым настоящей статьи.

3. Инспектирование должно включать оценку эффективности и мощности систем отопления и кондиционирования воздуха, предусмотренных пунктом 2 настоящей статьи, по отношению к требованиям отопления и охлаждения здания. Повторная оценка мощности до осуществления изменения в системах отопления/кондиционирования воздуха или до изменения требований отопления/охлаждения здания не осуществляется.

4. Инспектирование систем отопления и кондиционирования воздуха в здании является обязательством собственника здания и проводится на основании договора, заключенного с независимым экспертом.

5. После каждого инспектирования систем отопления/кондиционирования воздуха в здании должен быть составлен отчет об инспектировании систем отопления/кондиционирования воздуха. Этот отчет передается собственнику или нанимателю/арендатору здания. Отчет об инспектировании включает результаты инспектирования и рекомендации по улучшению эффективности расходования в части энергоэффективности проинспектированных систем.

6. Правительство Грузии правомочно разработать в виде альтернативы инспектированию, предусмотренному пунктамипервым – 3 настоящей статьи, рекомендации по замене отопительного котла, осуществлению различных изменений в системе отопления и по проведению альтернативного мероприятия – альтернативного решения вопроса для оценки эффективности и мощности отопительного котла.

7. В случае проведения альтернативных мероприятий по инспектированию систем отопления и кондиционирования воздуха должен быть подготовлен отчет о соответствии результатов этих мероприятий регулярным проверкам, и этот отчет должен быть представлен секретариату энергетического сообщества.

 

Статья 9. Независимый эксперт

1. Сертификацию энергоэффективности здания и инспектирование систем отопления и кондиционирования воздуха в здании осуществляет независимый эксперт.

2. Правила аккредитации и сертификации, а также правила мониторинга и регистрации независимых экспертов, выдающих сертификаты энергоэффективности зданий и осуществляющих инспектирование систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, утверждаются нормативным актом Правительства Грузии.

3. Сертификаты, выданные физическим лицам, действуют в течение 4 лет со дня выдачи, а срок аккредитации юридических лиц составляет 4 года. По истечении срока действия сертификата или аккредитации лица вправе пройти повторную сертификацию или аккредитацию.

4. Независимый эксперт, сертификат или аккредитация которого отменена, вправе пройти повторную сертификацию или аккредитацию не ранее 6 месяцев со дня отмены сертификата или аккредитации.

5. Министерство создает, обновляет и публикует на своей официальной веб-странице базу данных о независимых экспертах.

6. В целях обеспечения независимости и беспристрастности лица, участвовавшие или участвующие в процессе проектирования и строительства или (и) функционирования зданий, не вправе осуществлять сертификацию энергоэффективности этих зданий и подготавливать отчеты об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в указанных зданиях. Для целей настоящего пункта такими лицами считаются:

а) проектировщики зданий;

б) девелоперы, строители или (и) поставщики установок и технического оборудования для обеспечения энергоэффективности зданий;

в) лица, участвующие в обеспечении ухода за зданиями и налаженности работы систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях;

г) лица, осуществляющие мероприятия по энергосбережению в зданиях.

 

Статья 10. Независимая и беспристрастная проверка

1. Выданные независимыми экспертами сертификаты энергоэффективности зданий и отчеты об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях подлежат проверке и перепроверке.

2. Правила проверки и перепроверки сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях утверждаются нормативным актом Правительства Грузии.

3. Реестр сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, а также базу данных о независимых экспертах создает и Порядок их ведения утверждает Министерство.

4. Независимые эксперты обязаны в электронной форме представлять Министерству сертификаты энергоэффективности зданий или (и) отчеты об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, а также данные, использованные для подготовки этих сертификатов или (и) отчетов.

5. Независимые эксперты представляют Министерству сертификаты энергоэффективности или (и) отчеты об инспектировании, предусмотренные пунктом 4 настоящей статьи, в срок, составляющий 10 рабочих дней со дня их подготовки.

6. Министерство обязано в срок, составляющий 5 рабочих дней после принятия сертификатов энергоэффективности или (и) отчетов об инспектировании, предусмотренных пунктом 5 настоящей статьи, внести их в Реестр сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях.

7. Министерство по принципу случайной выборки осуществляет проверку сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, внесенных в Реестр сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях. Количество проверенных сертификатов энергоэффективности и отчетов об инспектировании должно составлять значительный процент от количества выданных за год сертификатов энергоэффективности и отчетов об инспектировании. Процентное количество подлежащих ежегодной проверке сертификатов энергоэффективности и отчетов об инспектировании определяется нормативным актом Правительства Грузии.

8. Проверка сертификатов энергоэффективности зданий проводится по одному из следующих методов, в частности:

а) осуществляется проверка данных и результатов, внесенных в сертификаты энергоэффективности зданий;

б) осуществляется проверка данных, внесенных в сертификаты энергоэффективности зданий, перепроверка результатов и выдача соответствующих рекомендаций;

в) осуществляется полная проверка данных, внесенных в сертификаты энергоэффективности зданий, полная перепроверка результатов, выдача соответствующих рекомендаций и осмотр зданий на месте.

9. Вопросы, связанные с проверкой и перепроверкой сертификатов энергоэффективности зданий, детально регулируются нормативным актом Правительства Грузии.

 

Статья 11. Информационные и поощрительные финансовые мероприятия

1. Правительство Грузии в целях поощрения осуществления мероприятий по улучшению энергоэффективности зданий обеспечивает:

а) подготовку и распространение среди собственников и нанимателей/арендаторов зданий информации, методологических материалов и методических пособий, касающихся энергоэффективности зданий, сертификатов энергоэффективности зданий, отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, средств эффективного расходования в части улучшения энергоэффективности зданий и существующих финансовых инструментов;

б) доступность для экспертов, работающих в сфере энергоэффективности зданий, соответствующих тренингов путеводителей и другой информации о сертификации и аккредитации;

в) отражение в соответствующих национальных планах мероприятий, необходимых для выполнения рекомендаций, внесенных в сертификаты энергоэффективности зданий, находящихся в пользовании публичных учреждений;

г) в каждые 3 года составление и обновление списка поощрительных мероприятий и инструментов энергоэффективности зданий, в том числе, определение финансовых инструментов, способствующих улучшению энергоэффективности зданий.

2. Во время предложения проведения поощрительных мероприятий по энергоэффективности при строительстве или значительной реконструкции зданий должен предусматриваться оптимальный уровень расходов.

 

Глава III. Ответственность за нарушение требований, установленных настоящим Законом

 

Статья 12. Неосуществление сертификации энергоэффективности зданий или частей зданий либо последующей оценки энергоэффективности зданий

1. Неосуществление сертификации энергоэффективностизданий или частей зданий, предусмотренной пунктом 3 статьи 7 настоящего Закона, влечет наложение штрафа на собственников соответственно зданий или частей зданий:

а) в случае с зданием или частью здания площадью до 150 м2 – в размере 300 лари;

б) в случае с зданием или частью здания площадью от 150 м2 до 250 м2 – в размере 500 лари;

в) в случае с зданием или частью здания площадью от 250 м2 до 500 м2 – в размере 800 лари;

г) в случае с зданием или частью здания площадью 500 м2 или более 500 м2 – в размере 1 500 лари.

2. Неосуществление последующей оценки энергоэффективности, предусмотренной пунктом 4 статьи 7 настоящего Закона, влечет наложение штрафа на собственников зданий:

а) в случае с зданием или частью здания площадью до 150 м2 – в размере 300 лари;

б) в случае с зданием или частью здания площадью от 150 м2 до 250 м2 – в размере 500 лари;

в) в случае с зданием или частью здания площадью от 250 м2 до 500 м2 – в размере 800 лари;

г) в случае с зданием или частью здания площадью 500 м2 или более 500 м2 – в размере 1 500 лари.

3. То же деяние, совершенное повторно, влечет наложение штрафа в двойном размере суммы первично наложенного штрафа.

 

Статья 13. Нарушение правил представления или (и) передачи сертификатов энергоэффективности  зданий или частей зданий

1. В случае, предусмотренном пунктом 6 статьи 7 настоящего Закона, непредставление сертификата энергоэффективности здания или части здания или (и) непередача этого сертификата влечет предупреждение собственника здания, а неустранение нарушения в 10-дневный срок после его предупреждения – наложение штрафа:

а) в случае с зданием или частью здания площадью до 150 м2 – в размере 300 лари;

б) в случае с зданием или частью здания площадью от 150 м2 до 250 м2 – в размере 500 лари;

в) в случае с зданием или частью здания площадью от 250 м2 до 500 м2 – в размере 800 лари;

г) в случае с зданием или частью здания площадью 500 м2 или более 500 м2 – в размере 1 500 лари.

2. То же деяние, совершенное повторно, влечет наложение штрафа в двойном размере суммы первично наложенного штрафа.

 

Статья 14. Неразмещение сертификата энергоэффективности здания на видном для общественности месте

1. Неразмещение на видном для общественности месте сертификата энергоэффективности здания, предусмотренного пунктом 7 статьи 7 настоящего Закона, влечет предупреждение собственника или нанимателя/арендатора здания, неустранение нарушения в 10-дневный срок после его предупреждения – наложение штрафа в размере 200 лари.

2. То же деяние, совершенное повторно, влечет наложение штрафа в двойном размере суммы первично наложенного штрафа.          

                       

Статья 15. Невнесение информации об индикаторе или классе энергоэффективности, содержащейся в сертификате энергоэффективности здания или части здания, в рекламно-коммерческое заявление о продаже или (и) сдаче в наем/в аренду здания или части здания

1. Невнесение в рекламно-коммерческое заявление о продаже или (и) сдаче в наем/в аренду здания или части здания информации об индикаторе или классе энергоэффективности, содержащейся в сертификате энергоэффективности здания или части здания, предусмотренной пунктом 8 статьи 7 настоящего Закона, влечет наложение штрафа на собственника здания в размере 200 лари.

2. То же деяние, совершенное повторно, влечет наложение штрафа в двойном размере суммы первично наложенного штрафа.

 

Статья 16. Неосуществление инспектирования систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях

1. Неосуществление инспектирования систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях, предусмотренного пунктом 2 статьи 8 настоящего Закона, влечет наложение штрафа на собственника здания:

а) в случае с зданием или частью здания площадью до 150 м2 – в размере 300 лари;

б) в случае с зданием или частью здания площадью от 150 м2 до 250 м2 – в размере 500 лари;

в) в случае с зданием или частью здания площадью от 250 м2 до 500 м2 – в размере 800 лари;

г) в случае с зданием или частью здания площадью 500 м2 или более 500 м2 – в размере 1 500 лари.

2. То же деяние, совершенное повторно, влечет наложение штрафа в двойном размере суммы первично наложенного штрафа.

 

Статья 17. Ответственность независимого эксперта

1. Нарушение требований в связи с выдачей сертификата энергоэффективности, установленных настоящим Законом и нормативным актом Правительства Грузии, влечет предупреждение независимого эксперта, а в случае повторного совершения того же деяния – отмену соответствующего сертификата/аккредитации независимого эксперта.

2. Нарушение правил передачи отчета об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха, предусмотренных пунктом 5 статьи 8 настоящего Закона, влечет предупреждение независимого эксперта, а в случае повторного совершения того же деяния – отмену соответствующего сертификата/аккредитации независимого эксперта.

3. Непредставление Министерству сертификата энергоэффективности или (и) отчета об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в сроки, установленные пунктом 5 статьи 10 настоящего Закона, влечет предупреждение независимого эксперта, а в случае повторного совершения того же деяния – отмену соответствующего сертификата/аккредитации независимого эксперта.

 

Статья 18. Порядок наложения штрафа и его уплаты

1. Протокол об административном правонарушении, касающийся наложения штрафа на нарушителя, составляет Министерство.

2. Нарушитель уплачивает штраф в Государственный бюджет Грузии в срок, составляющий 30 календарных дней после вручения ему постановления о наложении штрафа.

3. В случае неуплаты суммы наложенного штрафа нарушителю по истечении срока, установленного пунктом 2 настоящей статьи, начисляется пеня в размере суммы штрафа и определяется срок для ее уплаты – 30 календарных дней.

4. В случае неуплаты сумм штрафа и пени, предусмотренных пунктами 2 и 3 настоящей статьи, постановление о наложении штрафа незамедлительно обращается к исполнению в соответствии с Законом Грузии «Об исполнительных производствах».

 

Глава IV. Переходные и заключительные положения

 

Статья 19. Переходные положения

Правительству Грузии обеспечить:

а) до 30 июня 2021 года:

а.а) утверждение Национальной методологии расчета энергоэффективности зданий;

а.б) утверждение минимальных требований к энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий;

а.в) утверждение сравнительной методологии расчета оптимальных уровней расходов при минимальных требованиях к энергоэффективности зданий, частей зданий или элементов зданий;

а.г) утверждение Порядка разработки и использования одной или нескольких программ по расчету энергоэффективности;

а.д) утверждение правил правильного выбора и монтажа, регулирования и управления системами инженерно-технического обеспечения зданий с учетом суммарной энергоэффективности новых зданий/существующих зданий;

б) до 1 января 2022 года:

б.а) утверждение Порядка сертификации энергоэффективности зданий;

б.б) утверждение правил регулярного инспектирования систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях;

б.в) утверждение правил аккредитации и сертификации независимых экспертов, выдающих сертификаты энергоэффективности зданий и осуществляющих инспектирование систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях;

б.г) утверждение правил проверки и перепроверки сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях;

б.д) до 30 июня 2023 года – утверждение Национального плана по увеличению количества зданий с почти нулевым энергопотреблением.

2. Министерству до 1 января 2022 года обеспечить утверждение Порядка ведения Реестра сертификатов энергоэффективности зданий и отчетов об инспектировании систем отопления и кондиционирования воздуха в зданиях и базы данных о независимых экспертах.

3. Министерству к 30 марта 2024 года представить секретариату энергетического сообщества:

а) первый отчет об анализе оптимального уровня расходов при минимальной энергоэффективности;

б) отчет о соответствии регулярным проверкам результатов альтернативных мероприятий по инспектированию систем отопления и кондиционирования воздуха.

 

Статья 20. Действие Закона

1. Настоящий Закон, за исключением статей 4, 5, 7, 8, 10 и 12 – 18 настоящего Закона, ввести в действие по опубликовании.

2. Статьи 4 и 5 настоящего Закона ввести в действие с 30 июня 2022 года. (10.06.2021 N626)

3. Статьи 7 и 12 – 15 настоящего Закона в отношении тех зданий, находящихся в пользовании государственного органа, предусмотренного подпунктом «г» пункта 3 статьи 7 этого же Закона, общая площадь которых превышает 500 м2, ввести в действие с30 июня 2022 года.

4. Статьи 10, 17 и 18 настоящего Закона ввести в действие с30 июня 2022 года.

5. Статьи 7 и 12 – 15 (за исключением задействования в отношении тех зданий, находящихся в пользовании государственного органа, предусмотренных подпунктом «г» пункта 3 статьи 7 настоящего Закона, общая площадь которых превышает 500 м2), а также статьи 8 и 16 настоящего Закона ввести в действие с 30 июня 2023 года.

 

Президент Грузии                                        Саломе Зурабишвили

 

Тбилиси

21 мая 2020 г.

№ 5900-чз

рб