„გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ“ მეთოდური მითითების დამტკიცების თაობაზე“ შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2011 წლის 22 მარტის №1205 ბრძანებაში ცვლილების შეტანის შესახებ

შემოსავლების სამსახურის

ბრძანება №3765

2015 წლის 12 თებერვალი

ქ. თბილისი

„გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ“ მეთოდური მითითების დამტკიცების თაობაზე“ შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2011 წლის 22 მარტის №1205 ბრძანებაში ცვლილების შეტანის შესახებ

საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 63-ე მუხლისა და „საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – შემოსავლების სამსახურის დებულების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2011 წლის 23 მაისის №303 ბრძანებით დამტკიცებული დებულების მე-3 მუხლის მე-2 პუნქტის „უ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, ვბრძანებ:

მუხლი 1. „გადასახადის გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესის შესახებ“ მეთოდური მითითების დამტკიცების თაობაზე“ შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2011 წლის 22 მარტის №1205 ბრძანებით დამტკიცებულ მეთოდურ მითითებაში შეტანილ იქნეს შემდეგი ცვლილება:

1. მეთოდური მითითების 12¹ მუხლი ჩამოყალიბდეს შემდეგი რედაქციით:

„მუხლი 12¹. გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის გათვალისწინებით ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერისას

1. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით, „ამ კოდექსის 252-ე მუხლის მოთხოვნათა გაუთვალისწინებლად, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით ჩამოწერას ექვემდებარება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი და ამ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე გადაუხდელი აღიარებული საგადასახადო დავალიანება და მასზე დარიცხული საურავი, თუ პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდისათვის (თანხის ჩამოწერამდე) საგადასახადო ორგანოში არ წარუდგენია საგადასახადო დეკლარაცია/გაანგარიშება (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა) ან საგადასახადო ორგანოში წარდგენილი საგადასახადო დეკლარაციის/გაანგარიშების (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა) საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლია (გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც წარდგენილი საგადასახადო დეკლარაციით/გაანგარიშებით ერთობლივი შემოსავლის თანხა ნულზე მეტია ან/და ჩასათვლელი თანხა აღემატება დარიცხულ თანხას)“.

2. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის შესახებ ადმინისტრაციული წარმოების დაწყების საფუძველია:

ა) გადასახადის გადამხდელის განცხადება;

ბ) დავის განმხილველი ორგანოს გადაწყვეტილება.

3. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერა ასევე შესაძლებელია განხორციელდეს საგადასახადო ორგანოს ინიციატივით, იმ გადამხდელების მიმართ, რომლებსაც 2005 წლის 1 იანვრიდან 2014 წლის 25 დეკემბრამდე პირადი აღრიცხვის ბარათზე არ უფიქსირდებათ დარიცხვა.

4. ამ მუხლის პირველი პუნქტი ეხება ყველა პირს, რომელთაც ერიცხებათ 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი და 2014 წლის 25 დეკემბრამდე გადაუხდელი საგადასახადო დავალიანება და მასზე დარიცხული საურავი.

მაგალითი 1:

ფიზიკურ პირს 2005 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 6000 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი; არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადში ძირითადი თანხა – 2000 ლარი, საურავი – 1200 ლარი. ფიზიკურ პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

ფიზიკური პირი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის პირობებს და უნდა ჩამოეწეროს 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული საგადასახადო დავალიანება სრულად.

5. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით ამ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე პირის მიერ გადახდილი თანხები უნდა მიმართულიყო ვალდებულ პირზე აღნიშნული პერიოდისათვის რიცხული საერთო დავალიანების დასაფარავად საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 253-ე მუხლით დადგენილი თანმიმდევრობით:

ა) გადასახადის თანხა (ძირითადი თანხა);

ბ) ჯარიმა (სანქცია);

გ) საურავი.

 

მაგალითი 2:

პირს 2005 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით. დადგენილია, რომ 2008 წლის 15 იანვარს საშემოსავლო გადასახადში გადახდილი 1200 ლარი პირად ბარათზე აისახა დაგვიანებით (საგადახდო დავალებაში გადამხდელის რეკვიზიტებში ხარვეზის შედეგად) 2015 წლის 5 იანვარს.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის პირობებს სრულად და უნდა ჩამოეწეროს 2014 წლის 24 დეკემბრის სავადოთი (2015 წლის 5 იანვარს ასახული 2008 წლის 15 იანვარს განხორციელებული საბიუჯეტო გადარიცხვის გათვალისწინებით) საშემოსავლო გადასახადში ჯარიმა 100 ლარი და საურავი სრულად.

მაგალითი 3:

პირს 2005 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით. საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის შემდგომ გადამხდელის პირად ბარათზე დაგვიანებით (საგადახდო დავალებაში გადამხდელის რეკვიზიტებში ხარვეზის შედეგად) აისახა 2008 წლის 15 იანვარს საშემოსავლო გადასახადში გადახდილი 1200 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

ჩამოწერილი საგადასახადო დავალიანება ექვემდებარება კორექტირებას აღნიშნული გადახდის (1200 ლარი) გათვალისწინებით.

მაგალითი 4:

საწარმოს 2005 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 3600 ლარის ოდენობით. მათ შორის: არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის გადასახადში ძირითადი თანხა 2100 ლარი და საურავი 1500 ლარი. 2005 წლის შემდგომ პერიოდში გადამხდელს დაერიცხა არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე 2005 წლის კუთვნილი გადასახადი 2005 წლის 15 აგვისტოს და 2005 წლის 15 ნოემბრის მდგომარეობით 500 ლარი. 2010 წლის 1 მარტს გადამხდელმა გადაიხადა მიწის გადასახადი 3000 ლარი. შემდგომში გადასახადის გადამხდელს ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება გადასახადების დარიცხვისა და გადახდის მხრივ არ უწარმოებია. პირმა საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის ამოქმედების შემდეგ 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის არსებულ ვადაგადაცილებული დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელის მიერ 2010 წლის 1 მარტს გადახდილი 3000 ლარით დაიფარება:

– 2005 წლის 1 იანვრამდე არსებული ძირითადი დავალიანების თანხა სრულად 2100 ლარი;

– 2005 წლის 15 აგვისტოს სავადოთი დარიცხული 2005 წლის მიწაზე ქონების გადასახადის ძირითადი თანხა სრულად 500 ლარი;

– 2005 წლის 15 ნოემბრის სავადოთი დარიცხული მიწაზე ქონების გადასახადის ძირითადი თანხიდან (500 ლარი) 400 ლარი.

ამასთან, გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის პირობებს, კერძოდ, გადასახადის დარიცხვა განხორციელებულია მხოლოდ ქონების გადასახადში. შესაბამისად, საწარმოს უნდა ჩამოეწეროს 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული დავალიანება ნაწილობრივ. კერძოდ, ჩამოწერას არ ექვემდებარება 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ დარიცხული და გადაუხდელი ძირითადი გადასახადი და მასზე დარიცხული გადაუხდელი საურავი.

6. თუ გადასახადის გადამხდელს 2005 წლის 1 იანვრისათვის გააჩნია საგადასახადო დავალიანება რომელიმე გადასახადში და ამავდროულად ზედმეტად გადახდილი თანხა სხვა გადასახადში, იგი გათვალისწინებული უნდა იქნეს 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების ჩამოწერისას. კერძოდ, ჩამოწერისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ არსებული ზედმეტად გადახდილი თანხა, მათ შორის, 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული ზედმეტად გადახდილი თანხაც. შესწავლილი უნდა იქნეს ზედმეტად გადახდილი თანხით რა ოდენობის დავალიანების დაფარვა მოხდა სალდირებულად. ზედმეტად გადახდილი თანხის არსებობის შემთხვევაში, ჩამოწერა უნდა განხორციელდეს სალდირებული საგადასახადო დავალიანების ფარგლებში.

მაგალითი 5:

პირის საგადასახადო დავალიანება 2005 წლის 1 იანვრისათვის საშემოსავლო გადასახადში შეადგენს – ძირითადი გადასახადი 1000 ლარს და საურავი 1500 ლარს. პირს 2005 წლის 1 იანვრისათვის ამავდროულად ერიცხება ზედმეტად გადახდილი თანხა დღგ-ის გადასახადში 2000 ლარი. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და, ამასთან, დღგ-ში არსებული ზედმეტად გადახდილი თანხის გამო საშემოსავლო გადასახადში არსებულ ძირითად თანხას საურავი არ დაერიცხა. პირმა საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის ახალი რედაქციით ამოქმედების შემდეგ 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის არსებული ვადაგადაცილებულ დავალიანების და მასზე დარიცხული საურავის ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის პირობებს და საშემოსავლო გადასახადში უნდა ჩამოეწეროს 2014 წლის 24 დეკემბრისათვის არსებული საურავი - 500 ლარი (1500 – (2000-1000)).

7. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით, 2005 წლის 1 იანვრისათვის არსებული ვადაგადაცილებული დავალიანების ჩამოწერის შემდეგ 2014 წლის 25 დეკემბრის შემდეგ გადახდილი გადასახადის თანხა ჩაითვლება ზედმეტად გადახდილად.

8. იმ შემთხვევაში, როდესაც 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის კუთვნილი საგადასახადო ვალდებულებები გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე დარიცხულია დაგვიანებით, საგადასახადო ორგანოებმა თითოეული გადამხდელის მიხედვით უნდა მოახდინონ იდენტიფიცირება 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის დავალიანებების ოდენობის შესახებ, ხოლო შემდგომ მათ მიმართ უნდა გავრცელდეს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტით განსაზღვრული მოთხოვნები.

მაგალითი 6:

2004 წლის ნოემბრის თვეში პირის მიერ საგადასახადო ორგანოში დაგვიანებით წარდგენილ იქნა 2003 წლის მოგების გადასახადის დეკლარაცია 1000 ლარის დარიცხვით, რომელზეც 2004 წლის ნოემბრის თვეშივე (01.01.2005 წლამდე) საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილებით გადამხდელს შეეფარდა სანქცია 200 ლარის ოდენობით. აღნიშნული დეკლარაციის და საგადასახადო სანქციის ასახვა პირადი აღრიცხვის ბარათზე მოხდა დაგვიანებით, 2005 წლის 1 იანვრის შემდგომ პერიოდში. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის პირობებს და უნდა ჩამოეწეროს 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული დავალიანება სრულად, ვინაიდან მოგების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის თარიღი, საგადასახადო სანქციის შეფარდება და აღნიშნული დეკლარაციით გადასახადის დარიცხვის სავადო, წარმოიშვა 2005 წლის 1 იანვრამდე პერიოდში.

მაგალითი 7:

პირს 2005 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2000 ლარის ოდენობით. 2006 წელს საგადასახადო შემოწმების შედეგად (შესამოწმებელი პერიოდი 01.01.2004-31.12.2004) დაერიცხა 2004 წლის იანვრის თვის და 2004 წლის თებერვლის დღგ-ის გადასახადი, შესაბამისად, 1500 ლარი და 2500 ლარი, ან 2006 წელს პირის მიერ საგადასახადო ორგანოში დაგვიანებით წარდგენილ იქნა 2004 წლის იანვრის თვის და 2004 წლის თებერვლის დღგ-ის დეკლარაციები, შესაბამისად, 1000 ლარის და 2000 ლარის დარიცხვით. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს, სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა” ქვეპუნქტის შესაბამისად, ჩამოეწერება 2005 წლის 1 იანვრამდე არსებული საგადასახადო დავალიანება 2000 ლარის ოდენობით, ხოლო ჩამოწერას არ ექვემდებარება 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ დარიცხული და გადაუხდელი ძირითადი გადასახადი და მასზე დარიცხული გადაუხდელისაურავი, ვინაიდან 2004 წლის იანვრის და 2004 წლის თებერვლის დღგ-ის საგადასახადო ვალდებულებებზე საგადასახადო დავალიანება წარმოიშვა 2005 წლის 1 იანვრის შემდგომ პერიოდში.

9. გადასახადის გადამხდელის 2004 წლის საანგარიშო პერიოდის დეკლარაციის (რომელთა მიხედვით გადასახადის გადახდის ვალდებულება დგება (დავალიანება წარმოიშვა) 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ),საბაჟო/სასაქონლო დეკლარაციის, დაუბეგრავი მინიმუმის გამოქვითვის შესახებ დეკლარაციის, გამოწერილი სასაქონლო ზედნადების, საგადასახადო ანგარიშ-ფატურის (მიღებული/ დადასტურებული/გამოწერილი), სალარო აპარატის შესახებ მონაცემების საგადასახადო ორგანოში არსებობა არ წარმოადგენს საგადასახადი დავალიანების ჩამოწერაზე უარის თქმის საფუძველს.

10. იმ შემთხვევაში, თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, გადამხდელს ჩამოეწერა 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანება და ჩამოწერის შემდეგ გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი იქნება 2005 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდიდან საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით ჩამოწერამდე პერიოდზე საგადასახადო დეკლარაცია/გაანგარიშება (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა), რომლის საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლი არ არის, ჩამოწერილი თანხები არ ექვემდებარება აღდგენას. ჩამოწერილი თანხები ასევე არ ექვემდებარება აღდგენას, თუ საგადასახადო ანგარიშგების ვალდებულება (რომლის საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლი არ არის) საგადასახადო ორგანოს მიერ გამოვლენილი იქნება საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე. ხოლო დავალიანების თანხის ჩამოწერის შემდეგ, 2014 წლის 25 დეკემბრამდე საანგარიშო პერიოდზე შემცირებით წარმოდგენილი დეკლარაციების/გაანგარიშებების (მათ შორის დაზუსტებულის) შედეგად წარმოშობილი ზედმეტობა ჩაითვლება მართლზომიერად.

11. საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის გათვალისწინებით, საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის საფუძველზე გადაუხდელი დავალიანების ჩამოწერისას, საგადასახადო ორგანოს მიერ საგადასახადო დავალიანების აღიარების საკითხის შესწავლა არ ხორციელდება.

მაგალითი 8:

პირს 2005 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2000 ლარის ოდენობით, მათ შორის საგადასახადო ორგანოს მიერ დამატებით დარიცხულია 500 ლარი, რომელზეც საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარების საკითხი გაურკვეველია. დავალიანება ამ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე (2014 წლის 25 დეკემბრამდე) გადაუხდელია. პირს 2005 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 5 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2005 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს, სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, უნდა ჩამოეწეროს საგადასახადო დავალიანება სრულად.

12. იმის გათვალისწინებით, რომ საგადასახადო დავალიანება არის გადაუხდელი გადასახადების ან/და სანქციების თანხასა და ზედმეტად გადახდილი გადასახადების ან/და სანქციების თანხას შორის სხვაობა, ჩამოწერისას მოსაკრებლის და ადმინისტრაციული ბარათის ნარჩენი ან ზედმეტობა არ უნდა იქნეს გაითვალისწინებული.

13. იმ შემთხვევაში, თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის ამოქმედების შემდგომ გადასახადის გადამხდელების მიერ, ხანდაზმულობის ვადების გათვალისწინებით, დაზუსტებული დეკლარაციების წარდგენის საფუძველზე განულებულია პირველადი დეკლარაციების (2005 წლის 1 იანვრის შემდგომ პერიოდის დეკლარაციების) მონაცემები, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია დაადგინოს პირის პირადი აღრიცხვის ბარათზე არსებული საგადასახადო დავალიანების თანხის საქართველოს კანონმდებლობასთან შესაბამისობა, მათ შორის, საგადასახადო შემოწმების ჩატარებით. აღნიშნული საკითხის შესწავლამდე საგადასახადო ორგანოს მიერ საგადასახადო დავალიანება არ ჩამოიწერება.

14. მემკვიდრის მიერ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით მიმართვის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო შეისწავლის, როგორც მემკვიდრის, ასევე გარდაცვლილი პირის პირადი აღრიცხვის ბარათებს (მიუხედავად იმისა მემკვიდრე აგრძელებს თუ არა გარდაცვლილის ეკონომიკურ საქმიანობას), სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით. იმ შემთხვევაში, თუ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანება გადატანილია მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, აღნიშნული დავალიანების წარმოშობის პერიოდის დადგენისას გაითვალისწინება გარდაცვლილ პირზე მისი წარმოშობის პერიოდი. თუ მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, ხოლო გარდაცვლილ პირზე რიცხული საგადასახადო დავალიანება არ არის გადატანილი მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და ჩამოწერის პირობები შეესაბამება სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მოთხოვნებს, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერა შესაძლებელია გარდაცვლილის პირადი აღრიცხვის ბარათზეც.

15. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული დავალიანების ჩამოწერა განხორციელდება გადასახად(ებ)ის სახეების მიხედვით, გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე ასახვით. კერძოდ, ამისთვის შექმნილი ოპერაციით - „ჩამოწერილია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად.“.

16. ამ მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის თაობაზე დასკვნის შედგენის თარიღისათვის საგადასახადო ორგანომ უნდა შეისწავლოს ინფორმაცია გადასახადის გადამხდელის მიერ დეკლარაციების წარმოდგენის შესახებ.“.

     

2. მეთოდურ მითითებას დაემატოს შემდეგი შინაარსის 12² მუხლი:

„მუხლი 12². გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის გათვალისწინებით ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერისას

1. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, ამ კოდექსის 252-ე მუხლის მოთხოვნათა გაუთვალისწინებლად, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით ჩამოწერას ექვემდებარება 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილ აღიარებულ საგადასახადო დავალიანებაზე დარიცხული საურავი და 2009 წლის 1 იანვრამდე დარიცხული აღიარებული ჯარიმა, თუ გადახდილია 2009 წლის 1 იანვრისათვის არსებული აღიარებული საგადასახადო დავალიანება – გადასახადის თანხის ნაწილში და პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდისათვის (თანხის ჩამოწერამდე) საგადასახადო ორგანოში არ წარუდგენია საგადასახადო დეკლარაცია/გაანგარიშება (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა) ან საგადასახადო ორგანოში წარდგენილი საგადასახადო დეკლარაციის/გაანგარიშების (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა) საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლია (გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც წარდგენილი საგადასახადო დეკლარაციით/გაანგარიშებით ერთობლივი შემოსავლის თანხა ნულზე მეტია ან/და ჩასათვლელი თანხა აღემატება დარიცხულ თანხას).

2. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის შესახებ ადმინისტრაციული წარმოების დაწყების საფუძველია:

ა) გადასახადის გადამხდელის განცხადება;

ბ) დავის განმხილველი ორგანოს გადაწყვეტილება.

მაგალითი 1:

ფიზიკურ პირს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში განაცხადა 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილ საგადასახადო დავალიანებაზე დარიცხული ჯარიმებისა და საურავების ჩამოწერის მოთხოვნით და ამავდროულად გადაიხადა საშემოსავლო გადასახადში არსებული დავალიანების ძირითადი თანხა 1000 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს შესრულებული აქვს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობები და ჩამოწერის თაობაზე დასკვნის შედგენის თარიღისათვის უნდა ჩამოეწეროს საშემოსავლო გადასახადში არსებული ჯარიმა და საურავი (2009 წლის 1 იანვრისათვის საშემოსავლო გადასახადში არსებული საურავისა და 2009 წლის 1 იანვრიდან საშემოსავლო გადასახადის ძირითად თანხაზე დარიცხული საურავის ჯამი) მთლიანად.

მაგალითი 2:

პირს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია. გადასახადის გადამხდელმა 2015 წლის 5 იანვარს გადაიხადა საშემოსავლო გადასახადში არსებული ძირითადი გადასახადი 1000 ლარი და 2015 წლის 24 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილ საგადასახადო დავალიანებაზე დარიცხული ჯარიმებისა და საურავების ჩამოწერის მოთხოვნით. საგადასახადო ორგანოს მიერ ჩამოწერის თაობაზე გადაწყვეტილების მიღებამდე 2015 წლის 2 თებერვალს პირს საინკასო დავალებით ჩამოეჭრა დამატებით 200 ლარი საშემოსავლო გადასახადში.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს შესრულებული აქვს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობა (ძირითადი გადასახადი დაფარულია). ჩამოწერის თაობაზე დასკვნის შედგენის თარიღისათვის უნდა ჩამოეწეროს საშემოსავლო გადასახადში ჯარიმა 300 ლარი (ინკასოთი ჩამოჭრილი 200 ლარი ჩაითვლება ზედმეტად გადახდილად) და საურავი (2009 წლის 1 იანვრისათვის არსებული საურავისა და 2009 წლის 1 იანვრიდან იმ დროისთვის არსებულ დავალიანების ძირითად თანხაზე ჩამოწერის თაობაზე მიღებული გადაწყვეტილების შესახებ დასკვნის შედგენის თარიღამდე დარიცხული და გადაუხდელი მთლიანად).

3. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით ამ დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე პირის მიერ გადახდილი თანხები უნდა მიმართულიყო ვალდებულ პირზე აღნიშნული პერიოდისათვის რიცხული საერთო დავალიანების დასაფარავად საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 253-ე მუხლით დადგენილი თანმიმდევრობით:

ა) გადასახადის თანხა (ძირითადი თანხა);

ბ) ჯარიმა (სანქცია);

გ) საურავი.

მაგალითი 3:

პირს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 1500 ლარი. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია, და შესაბამისად, ძირითადი თანხის 2015 წლის 5 იანვარს გადახდის შემდგომ, წარდგენილი განცხადების საფუძველზე, საგადასახადო დავალიანება ჩამოეწერა 2015 წლის 12 იანვარს. საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის შემდგომ გადამხდელის პირად ბარათზე დაგვიანებით (საგადახდო დავალებაში გადამხდელის რეკვიზიტებში ხარვეზის შედეგად) აისახა 2010 წლის 15 იანვარს საშემოსავლო გადასახადში გადახდილი 200 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

ჩამოწერილი საგადასახადო დავალიანება ექვემდებარება კორექტირებას აღნიშნული გადახდის (200 ლარი) გათვალისწინებით.

მაგალითი 4:

საწარმოს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 3600 ლარის ოდენობით არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის გადასახადში: ძირითადი თანხა 2100 ლარი და საურავი 1500 ლარი. 2009 წლის შემდგომ პერიოდში გადამხდელს დაერიცხა არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე 2009 წლის კუთვნილი გადასახადი 2009 წლის 15 ნოემბრის მდგომარეობით 1000 ლარი. 2010 წლის 1 მარტს გადამხდელმა გადაიხადა მიწის გადასახადი 3000 ლარი. შემდგომში გადასახადის გადამხდელს ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება გადასახადების დარიცხვისა და გადახდის მხრივ არ უწარმოებია. პირმა საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის ამოქმედების შემდეგ 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის არსებულ ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელის მიერ 2010 წლის 1 მარტს გადახდილი 3000 ლარით დაიფარება:

– 2009 წლის 1 იანვრისათვის არსებული ძირითადი დავალიანების თანხა სრულად 2100 ლარი;

– 2009 წლის 15 ნოემბრის სავადოთი დარიცხული 2009 წლის არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადის ძირითადი თანხის (1000 ლარი) ნაწილი 900 ლარი.

ამასთან, გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობებს, კერძოდ, გადასახადის დარიცხვა განხორციელებულია მხოლოდ ქონების გადასახადში. შესაბამისად, საწარმოს უნდა ჩამოეწეროს დასკვნის შედგენის თარიღისათვის არსებული დავალიანება ნაწილობრივ. ამდენად, ჩამოწერას არ ექვემდებარება 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ დარიცხული და გადაუხდელი ძირითადი გადასახადი და მასზე დარიცხული გადაუხდელი საურავი.

4. თუ გადასახადის გადამხდელს 2009 წლის 1 იანვრისათვის გააჩნია საგადასახადო დავალიანება რომელიმე გადასახადში და ამავდროულად ზედმეტად გადახდილი თანხა სხვა გადასახადში, იგი გათვალისწინებული უნდა იქნეს 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების ჩამოსაწერისას. კერძოდ, ჩამოწერისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს ასევე 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ არსებული ზედმეტად გადახდილი თანხა. შესწავლილი უნდა იქნეს ზედმეტად გადახდილი თანხით რა ოდენობის დავალიანების დაფარვა მოხდა სალდირებულად.

მაგალითი 5:

პირის საგადასახადო დავალიანება 2009 წლის 1 იანვრისათვის საშემოსავლო გადასახადში შეადგენს ძირითადი გადასახადი 1000 ლარს და საურავი 1500 ლარს. პირს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ამავდროულად ერიცხება ზედმეტად გადახდილი თანხა დღგ-ის ნაწილში 2000 ლარი. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და ამასთან, დღგ-ში არსებული ზედმეტად გადახდილი თანხის გამო საშემოსავლო გადასახადში არსებულ ძირითად თანხას საურავი არ დაერიცხა. პირმა საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის ახალი რედაქციით ამოქმედების შემდეგ 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის არსებული ვადაგადაცილებული დავალიანების და მასზე დარიცხული საურავის ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობებს და საშემოსავლო გადასახადში უნდა ჩამოეწეროს დასკვნის შედგენის დღისათვის არსებული საურავი – 500 ლარი (1500 – (2000-1000)).

5. იმ შემთხვევაში, როდესაც 2009 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის კუთვნილი საგადასახადო ვალდებულებები გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე დარიცხულია დაგვიანებით, საგადასახადო ორგანოებმა თითოეული გადამხდელის მიხედვით უნდა მოახდინონ იდენტიფიცირება 2009 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის დავალიანებების ოდენობის შესახებ, ხოლო შემდგომ მათ მიმართ უნდა გავრცელდეს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული მოთხოვნები.

მაგალითი 6:

2008 წლის ნოემბრის თვეში პირის მიერ საგადასახადო ორგანოში დაგვიანებით წარდგენილ იქნა 2003 წლის მოგების გადასახადის დეკლარაცია 1000 ლარის დარიცხვით, რომელზეც 2008 წლის ნოემბრის თვეშივე (01.01.2009 წლამდე) საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილებით გადამხდელს შეეფარდა სანქცია 200 ლარის ოდენობით. აღნიშნული დეკლარაციის და საგადასახადო სანქციის ასახვა პირადი აღრიცხვის ბარათზე მოხდა დაგვიანებით, 2009 წლის 1 იანვრის შემდგომ პერიოდში. ძირითადი თანხის დაფარვისთანავე, 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელი აკმაყოფილებს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობებს და უნდა ჩამოეწეროს დასკვნის შედგენის დღისათვის არსებული დავალიანება სრულად, ვინაიდან მოგების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის თარიღი, საგადასახადო სანქციის შეფარდება და აღნიშნული დეკლარაციით გადასახადის დარიცხვის სავადო, წარმოიშვა 2009 წლის 1 იანვრამდე პერიოდში.

მაგალითი 7:

პირს 2009 წლის 1 იანვრისათვის ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2000 ლარის ოდენობით. მათ შორის: დღგ-ის ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 700 ლარი. 2010 წელს საგადასახადო შემოწმების შედეგად (შესამოწმებელი პერიოდი 01.01.2008-31.12.2008) დაერიცხა 2007 და 2008 წლების მოგების გადასახადი, შესაბამისად, 1500 ლარი და 2500 ლარი, ან 2010 წელს პირის მიერ საგადასახადო ორგანოში დაგვიანებით წარდგენილ იქნა 2007 და 2008 წლების მოგების გადასახადის დეკლარაციები, შესაბამისად, 1000 ლარის და 2000 ლარის დარიცხვით. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია და 2009 წლის 1 იანვრისათვის არსებული დავალიანების ძირითადი თანხის (1000 ლარის) გადახდისთანავე 2015 წლის 6 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად ჩამოეწერება 2009 წლის 1 იანვრამდე არსებული ჯარიმა 300 ლარი და საურავი (2009 წლის 1 იანვრისათვის არსებული საურავისა და 2009 წლის 1 იანვრიდან იმ დროისთვის არსებულ დავალიანების ძირითად თანხაზე ჩამოწერის თაობაზე მიღებული გადაწყვეტილების შესახებ დასკვნის შედგენის თარიღამდე დარიცხული და გადაუხდელი მთლიანად). ხოლო ჩამოწერას არ ექვემდებარება 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ დარიცხული და გადაუხდელი ძირითადი გადასახადი და მასზე დარიცხული გადაუხდელისაურავი, ვინაიდან 2007 და 2008 წლების მოგების გადასახადის საგადასახადო ვალდებულებებზე საგადასახადო დავალიანება წარმოიშვა 2009 წლის 1 იანვრის შემდგომ პერიოდში.

6. გადასახადის გადამხდელის 2008 წლის საანგარიშო პერიოდის დეკლარაციის (რომლის მიხედვით გადასახადის გადახდის ვალდებულება დგება (დავალიანება წარმოიშვა) 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ),საბაჟო/სასაქონლო დეკლარაციის, დაუბეგრავი მინიმუმის გამოქვითვის შესახებ დეკლარაციის, გამოწერილი სასაქონლო ზედნადების, საგადასახადო ანგარიშ-ფატურის (მიღებული/ დადასტურებული/გამოწერილი), სალარო აპარატის შესახებ მონაცემების საგადასახადო ორგანოში არსებობა არ წარმოადგენს საგადასახადი დავალიანების ჩამოწერაზე უარის თქმის საფუძველს.

7. იმ შემთხვევაში, თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით გადამხდელს ჩამოეწერა 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანება და ჩამოწერის შემდეგ გადამხდელის მიერ იქნება წარმოდგენილი 2009 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდიდან საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე პერიოდზე საგადასახადო დეკლარაცია/გაანგარიშება (გარდა პირის ქონების გადასახადის დეკლარაციისა/გაანგარიშებისა), რომლის საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლი არ არის, ჩამოწერილი თანხები არ ექვემდებარება აღდგენას. ჩამოწერილი თანხები ასევე არ ექვემდებარება აღდგენას, თუ საგადასახადო ანგარიშგების ვალდებულება (რომლის საფუძველზე გადასახდელად დასარიცხი გადასახადის თანხა ნულის ტოლი არ არის) საგადასახადო ორგანოს მიერ გამოვლენილი იქნება საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე. ხოლო დავალიანების თანხის ჩამოწერის შემდეგ, ამ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე საანგარიშო პერიოდზე შემცირებით წარმოდგენილი დეკლარაციების/გაანგარიშებების (მათ შორის დაზუსტებულის) შედეგად წარმოშობილი ზედმეტობა ჩაითვლება მართლზომიერად.

8. საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის გათვალისწინებით, საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე გადაუხდელი დავალიანების ჩამოწერისას, საგადასახადო ორგანოს მიერ საგადასახადო დავალიანების აღიარების საკითხის შესწავლა არ ხორციელდება.

მაგალითი 8:

პირს 2009 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2000 ლარის ოდენობით, მათ შორის, საგადასახადო ორგანოს მიერ დამატებით დარიცხულია 500 ლარი, რომელზეც საგადასახადო მოთხოვნის ჩაბარების საკითხი გაურკვეველია. პირს 2009 წლის 1 იანვრის შემდეგ საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით დავალიანების თანხის ჩამოწერამდე ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება არ უწარმოებია. გადასახადის გამდამხდელმა ძირითადი თანხის დაფარვისთანავე 2015 წლის 5 იანვარს საგადასახადო ორგანოში შეიტანა განცხადება 2009 წლის 1 იანვრამდე წარმოშობილი საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით.

მოცემულ შემთხვევაში:

გადასახადის გადამხდელს, სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, უნდა ჩამოეწეროს საგადასახადო დავალიანება სრულად.

9. იმის გათვალისწინებით, რომ საგადასახადო დავალიანება არის გადაუხდელი გადასახადების ან/და სანქციების თანხასა და ზედმეტად გადახდილი გადასახადების ან/და სანქციების თანხას შორის სხვაობა, შესაბამისად, ჩამოწერისას მოსაკრებლის და ადმინისტრაციული ბარათის ნარჩენი ან ზედმეტობა არ უნდა იქნეს გაითვალისწინებული.

10. თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის ამოქმედების შემდგომ გადასახადის გადამხდელების მიერ დაზუსტებული დეკლარაციების წარდგენის საფუძველზე განულებულია პირველადი დეკლარაციების (2009 წლის 1 იანვრის შემდგომი პერიოდის დეკლარაციების) მონაცემები, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია დაადგინოს პირის პირადი აღრიცხვის ბარათზე არსებული საგადასახადო დავალიანების თანხის საქართველოს კანონმდებლობასთან შესაბამისობა, მათ შორის, საგადასახადო შემოწმების ჩატარებით. აღნიშნული საკითხის შესწავლამდე საგადასახადო ორგანოს მიერ საგადასახადო დავალიანება არ ჩამოიწერება.

11. მემკვიდრის მიერ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით მიმართვის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო შეისწავლის როგორც მემკვიდრის, ასევე გარდაცვლილი პირის პირადი აღრიცხვის ბარათებს (მიუხედავად იმისა, მემკვიდრე აგრძელებს თუ არა გარდაცვლილი პირის ეკონომიკურ საქმიანობას), სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით. იმ შემთხვევაში, თუ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანება გადატანილია მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, აღნიშნული დავალიანების წარმოშობის პერიოდის დადგენისას გაითვალისწინება გარდაცვლილ პირზე მისი წარმოშობის პერიოდი. თუ მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, ხოლო გარდაცვლილ პირზე რიცხული საგადასახადო დავალიანება არ არის გადატანილი მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და ჩამოწერის პირობები შეესაბამება სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მოთხოვნებს, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერა შესაძლებელია გარდაცვლილის პირადი აღრიცხვის ბარათზეც.

12. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული დავალიანების ჩამოწერა განხორციელდება გადასახად(ებ)ის სახეების მიხედვით, გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე ასახვით. კერძოდ, ამისთვის შექმნილი ოპერაციით – „ჩამოწერილია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად.“.

13. ამ მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის თაობაზე დასკვნის შედგენის თარიღისათვის საგადასახადო ორგანომ უნდა შეისწავლოს ინფორმაცია გადასახადის გადამხდელის მიერ დეკლარაციების წარმოდგენის შესახებ.“.

 

3. მეთოდურ მითითებას დაემატოს შემდეგი შინაარსის 12³ მუხლი:

„მუხლი 12³. გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის გათვალისწინებით ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერისას

1. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, ამ კოდექსის 252-ე მუხლის მოთხოვნათა გაუთვალისწინებლად, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით ჩამოწერას ექვემდებარება ამ კოდექსის 281-ე მუხლის და 2011 წლის 1 იანვრამდე მოქმედი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 139-ე მუხლის საფუძველზე ფიზიკური პირისათვის 2013 წლის 1 იანვრამდე დაკისრებული/დარიცხული და ამ ნორმის ამოქმედებამდე გადაუხდელი ჯარიმა.

2. იმის გათვალისწინებით, რომ საგადასახადო დავალიანება არის გადაუხდელი გადასახადების ან/და სანქციების თანხასა და ზედმეტად გადახდილი გადასახადების ან/და სანქციების თანხას შორის სხვაობა, შესაბამისად, ჩამოწერისას მოსაკრებლის და ადმინისტრაციული ბარათის ნარჩენი ან ზედმეტობა არ უნდა იქნეს გათვალისწინებული.

3. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში გადასახადის გადამხდელის სალარო აპარატების გადაუხდელი ჯარიმის ჩამოწერის შესახებ ადმინისტრაციული წარმოების დაწყების საფუძველია:

ა) გადასახადის გადამხდელის განცხადება;

ბ) დავის განმხილველი ორგანოს გადაწყვეტილება.

4. 2013 წლის 1 იანვრამდე დაკისრებული/დარიცხული და სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე (2014 წლის 25 დეკემბრამდე) სალარო აპარატების გადაუხდელი ჯარიმის თანხის საგადასახადო ორგანოს ინიციატივით ჩამოწერა შესაძლებელია იმ შემთხვევაში, თუ ფიზიკურ პირს 2013 წლის 1 იანვრიდან 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არ უფიქსირდებათ სალარო აპარატების ჯარიმის ბარათზე დარიცხვა (2013 წლის 1 იანვრამდე და 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული სალდირებული საგადასახადო დავალიანების გათვალისწინებით).

5. 2013 წლის 1 იანვრამდე დაკისრებული/დარიცხული და სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე (2014 წლის 25 დეკემბრამდე) სალარო აპარატების გადაუხდელი ჯარიმის თანხის ჩამოწერის თაობაზე ფიზიკური პირის განცხადების განხილვისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს 2013 წლის 1 იანვრამდე და 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული სალდირებული საგადასახადო დავალიანება.

მაგალითი 1:

ფიზიკურ პირს 2013 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 2500 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ძირითადი თანხა – 1000 ლარი, ჯარიმა – 300 ლარი და საურავი – 700 ლარი; საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 500 ლარი.

2013 წლის იანვრის დღგ-ის საგადასახადო დეკლარაციით მიღებული აქვს საგადასახადო ჩათვლა 3000 ლარი, ხოლო მარტის დღგ-ის საგადასახადო დეკლარაციით გადასახდელად დაერიცხა 3000 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

პირს ჩამოეწერება სსკ-ის 309-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე 2014 წლის 25 დეკემბრამდე რიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 500 ლარი.

მაგალითი 2:

ფიზიკურ პირს 2013 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება 1000 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საშემოსავლო გადასახადში ჯარიმა – 500 ლარი, საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 500 ლარი, დღგ-ში ზედმეტობა – 500 ლარი. პირადი აღრიცხვის ბარათებზე აღნიშნული მდგომარეობა შენარჩუნებულია სსკ-ის 309-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედებამდე, 2014 წლის 25 დეკემბრამდე.

მოცემულ შემთხვევაში:

პირადი აღრიცხვის ბარათზე დღგ-ის ზედმეტობით პირველ რიგში დაფარულად ჩაითვლება ჯარიმის ის თანხა, რომელიც პირველად იქნა დაკისრებული/დარიცხული. ხოლო თუ დაკისრება/დარიცხვა განხორციელებულია ერთსა და იმავე დღეს – გამოიყენება პროპორციის პრინციპი.

იმ შემთხვევაში, თუ სალარო აპარატის ჯარიმა დარიცხულ იქნა საშემოსავლო გადასახადის ჯარიმის შემდგომ, შესაბამისად, დღგ-ში ზედმეტობის ხარჯზე დაფარულად ჩაითვლება საშემოსავლო გადასახადის ჯარიმა, ხოლო სალარო აპარატის ჯარიმა ჩაითვლება გადაუხდელად და ექვემდებარება ჩამოწერას.

მაგალითი 3:

ფიზიკურ პირს 2013 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება სალდირებული საგადასახადო დავალიანება 800 ლარის ოდენობით. მათ შორის: საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 1500 ლარი, დღგ-ში ზედმეტობა – 700 ლარი. პირადი აღრიცხვის ბარათების მიხედვით სსკ-ის 309-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედების თარიღისათვის 2014 წლის 25 დეკემბრამდე პირის სალდირებული დავალიანება შეადგენს 2500 ლარს. მათ შორის, საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 1500 ლარი, დღგ-ში დავალიანება – 1000 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

პირს ჩამოეწერება მხოლოდ 2013 წლის 1 იანვრისათვის სალდირებულად არსებული სალარო აპარატების პირადი აღრიცხვის ბარათზე რიცხული დავალიანება 800 ლარი, მიუხედავად იმისა, რომ 2014 წლის 25 დეკემბრამდე სალარო აპარატების ჯარიმაზე ასრებული დავალიანება შეადგენს 1500 ლარს.

მაგალითი 4:

ფიზიკურ პირს 2013 წლის 1 იანვრამდე ერიცხება სალდირებული საგადასახადო დავალიანება 2200 ლარის ოდენობით. მათ შორის, საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 1500 ლარი, დღგ-ში დავალიანება – 700 ლარი. პირადი აღრიცხვის ბარათების მიხედვით სსკ-ის 309-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედების თარიღისათვის 2014 წლის 25 დეკემბრამდე პირის სალდირებული დავალიანება შეადგენს 200 ლარს. მათ შორის: საგადასახადო კოდექსის 281-ე მუხლის საფუძველზე დაკისრებული/დარიცხული სალარო აპარატის ჯარიმა – 1500 ლარი, დღგ-ში ზედმეტობა – 1300 ლარი.

მოცემულ შემთხვევაში:

პირს ჩამოეწერება მხოლოდ სსკ-ის 309-ე მუხლის „გ“ ქვეპუნქტის ამოქმედების თარიღისათვის 2014 წლის 25 დეკემბრამდე არსებული სალარო აპარატების პირადი აღრიცვის ბარათზე არსებული სალდირებული დავალიანება 200 ლარი, მიუხედავად იმისა, რომ 2014 წლის 25 დეკემბრამდე სალარო აპარატების ჯარიმაზე არსებული დავალიანება შეადგენს 1500 ლარს.

6. იმ შემთხვევაში, თუ 2013 წლის 1 იანვრამდე პერიოდისათვის დაკისრებული (შეფარდებული) ჯარიმა გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე დარიცხულია 2013 წლის 1 იანვრის შემდეგ, მათ მიმართ უნდა გავრცელდეს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული მოთხოვნები.

7. მემკვიდრის მიერ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით მიმართვის შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანო შეისწავლის როგორც მემკვიდრის, ასევე გარდაცვლილი პირის პირადი აღრიცხვის ბარათებს (მიუხედავად იმისა, მემკვიდრე აგრძელებს თუ არა გარდაცვლილი პირის ეკონომიკურ საქმიანობას), სსკ 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით. იმ შემთხვევაში, თუ გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანება გადატანილია მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, აღნიშნული დავალიანების წარმოშობის პერიოდის დადგენისას გაითვალისწინება გარდაცვლილ პირზე მისი წარმოშობის პერიოდი. თუ მემკვიდრემ მიმართა საგადასახადო ორგანოს გარდაცვლილი პირის საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მიზნით, ხოლო გარდაცვლილ პირზე რიცხული საგადასახადო დავალიანება არ არის გადატანილი მემკვიდრის პირადი აღრიცხვის ბარათზე და ჩამოწერის პირობები შეესაბამება სსკ-ის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის მოთხოვნებს, საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერა შესაძლებელია გარდაცვლილის პირადი აღრიცხვის ბარათზეც.

8. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული სალარო აპარატების გადაუხდელი ჯარიმის ჩამოწერა განხორციელდება გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე ასახვით. კერძოდ, ამისთვის შექმნილი ოპერაციით – „ჩამოწერილია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად“.

9. იმ შემთხვევაში, თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 37-ე ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, გადამხდელს ჩამოეწერა საგადასახადო დავალიანება და ჩამოწერის შემდეგ გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი იქნა დეკლარაცია/გაანგარიშება (მათ შორის დაზუსტებული) 2013 წლის 1 იანვრამდე და 2014 წლის 25 დეკემბრამდე საანგარიშო პერიოდზე, ჩამოწერილი თანხები არ ექვემდებარება აღდგენას. ჩამოწერილი თანხები ასევე არ ექვემდებარება აღდგენას, თუ აღნიშნული გამოვლენილი იქნება საგადასახადო ორგანოს მიერ, მათ შორის, საგადასახადო შემოწმების საფუძველზე.

 

4. მეთოდურ მითითებას დაემატოს შემდეგი შინაარსის 12⁴ მუხლი:

„მუხლი 12⁴. გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათების წარმოების წესი საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის გათვალისწინებით ვადაგადაცილებული საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერისას

1. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის მიხედვით, ამ კოდექსის 252-ე მუხლის მოთხოვნათა გაუთვალისწინებლად, შემოსავლების სამსახური უფლებამოსილია, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით ჩამოწეროს საგადასახადო დავალიანება, მასზე დარიცხული საურავი და ჯარიმა, თუ იგი საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით არ ითვლება აღიარებულად, აღნიშნული დავალიანების თანხის დარიცხვასთან დაკავშირებით გადამხდელისათვის არ ყოფილა წარდგენილი საგადასახადო ორგანოს შეტყობინება/საგადასახადო მოთხოვნა და გასულია მისი წარდგენის ხანდაზმულობის ვადა.

2. ეს ნორმა ეხება პირს, რომელსაც საგადასახადო დავალიანების ჩამოწერის მოთხოვნით, შემოსავლების სამსახურში განცხადების წარმოდგენის მომენტისათვის საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის ამოქმედების შემდეგ პირადი აღრიცხვის ბარათზე ერიცხება საგადასახადო დავალიანება, მასზე დარიცხული საურავი და ჯარიმა, თუ იგი საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით არ ითვლება აღიარებულად, აღნიშნული დავალიანების თანხის დარიცხვასთან დაკავშირებით გადამხდელისათვის არ ყოფილა წარდგენილი საგადასახადო ორგანოს შეტყობინება/საგადასახადო მოთხოვნა და გასულია მისი წარდგენის 6-წლიანი ხანდაზმულობის ვადა.

3. მეორე პუნქტით განსაზღვრული პირობების დაკმაყოფილების შემთხვევაში, პირს ჩამოეწერება განცხადების წარმოდგენის მომენტისათვის არსებული საგადასახადო დავალიანება აღიარებული საგადასახადო დავალიანების გამოკლებით.

4. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილით განსაზღვრული დავალიანების ჩამოწერა განხორციელდება გადასახად(ებ)ის სახეების მიხედვით, გადამხდელთა პირადი აღრიცხვის ბარათზე ასახვით. კერძოდ, ამისთვის შექმნილი ოპერაციით - „ჩამოწერილია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 309-ე მუხლის 45-ე ნაწილის შესაბამისად.“.

 

მუხლი 2. ეს ბრძანება ამოქმედდეს ხელმოწერისთანავე.

 

გიორგი თაბუაშვილი

შემოსავლების სამსახურის უფროსი